Asosiy ma’lumotlar

  • YK 2026-yilgi kengayiş paketi doirasida Çernogoriya, Albaniya, Moldova va Ukraina uçun yöl xaritalarini e’lon qildi
  • Çernogoriya 21 bobni yopdi va komissar Marta Kos sözlariga köra, 2028-yilda Yevropa Ittifoqining 28-a’zosi bölişi mumkin
  • A’zolikka qadar nomzodlarning bosqiçma-bosqiç integratsiyasi ramqaviy mexanizmi taqdim etildi; muloqotlar 2027-yilning I çoragida başlanadi

Muzokaralar yetakçilari uçun yöl xaritalari

Yevropa Komissiyasi çorşanba kuni Çernogoriya, Albaniya, Moldova va Ukraina uçun Yevropa Ittifoqiga a’zolik böyiça taxminiy yöl xaritalarini taqdim etdiva şuningdek, nomzod davlatlarning rasmiy a’zolikka qadar blokning asosiy söhalariga çuqurroq integratsiyalaniş rejalasini körsatdi. Uşbu çora-tadbirlar 2026-yilgi yillik kengayiş paketiga kiritilgan bölib, u şeriklarning ötgan yildagi yutuqlarini umumlaşitiradi va kelgusi davr uçun islohotlar ustuvorliklarini belgilaydi. Yöl xaritalari komissiya bahosiga köra muzokaralarda «sezilarli yutuq»ga erişgan, boblar klastrlarini oçgan va ayrimlarini vaqtinça yopgan törtta davlat uçun aniq bosqiçlar va maqsadlarni mustahkamlaydi.

Çernogoriya — 2028-yil uçun birinçi nomzod

Nomzodlar orasida eng katta yutuqni Çernogoriya körsatmoqda: u 21 muzokara bobini vaqtinça yopdi va komissiya ta’kidlaganidek, qolganlarini yil oxiriga qadar yopişi mumkin. «Çernogoriyaning a’zolik şartnomasi ustida iş allaqaçon olib borilmoqda... Çernogoriya 2028-yilda Yevropa Ittifoqining 28-a’zosi böliş yölida», — dedi kengayiş böyiça komissar Marta Kos Yevropa parlamentining Taşqi işlar qömitasi yiğilişida. Albaniya qolgan oxirgi muzokara klastrini oçdi va huquqning ustuvorligi haqidagi boblar böyiça oraliq körsatkiçlarni bajardi, bu esa törtta bobni vaqtinça yopiş yölini oçdi; komissiya islohotlar va inklyuziv siyosiy muloqot davom etsa, muzokaralarni 2027-yilga qadar yakunlaş imkoniyatini kö radi. Moldova qolgan barça klastrlarni oçiş şartlarini bajardi va YK bahosiga köra, muzokaralarni 2028-yil başiga qadar yakunlaş maqsadiga joriy islohotlar sur’atini saqlab qoliş hal qiluvcı ahamiyatga ega bö-ladi. Kiyev ham qolgan barça klastrlarni oçiş şartlarini bajardi; asosiy ustuvorliklar sifatida huquqning ustuvorligi, demokratik institutlar va davlat başqaruvi islohoti nomlandi.

A’zolikka qadar bosqiçma-bosqiç integratsiya

Yöl xaritalari bilan birga komissiya nomzod davlatlarni rasmiy a’zolikka qadar blokka yaqinlaştrişi kerak bölgan umumiy ramqaviy bosqiçma-bosqiç integratsiya mexanizmini taqdim etdi. Mexanizm strategik söhalarda — energetika, transport, raqamli texnologiyalar va mudofaa söhasida hamkorlikni çuqurlaştiriş imkoniyatlarini belgilaydi. Kos yangi model nomzodlar hamda a’zo davlatlarga umumiy strategik ustuvorliklarni ilgari surib, sezilarli foyda keltirişini aytdi. Komissiya bosqiçma-bosqiç integratsiya böyiça muloqotni şeriklar bilan kelgusi yilning birinçi çoragida başlaydi: ular mavjud çora-tadbirlar va ularning moliyalaştirilişini baholaş hamda har bir davlat uçun köproq maqsadga yönaltirilgan imkoniyatlarni aniqlaşga xizmat qiladi.

Orqada qolganlar: Serbiya, Şimoliy Makedoniya, Bosniya, Kosovo, Gruziya

Qolgan nomzodlarga paket ança ehtiyotkor baholar beradi. Komissiya ma’lumotlariga köra, Serbiya muzokaralarda mazmunli yutuqqa erişmadi — demokratik standartlar, jamiyatning qutblanişi hamda Yevropa Ittifoqining umumiy taşqi siyosati va xavfsizlik siyosatiga çeklangan qöşiliş haqidagi qaydlar bilan. Şimoliy Makedoniya oçiq körsatkiçlar böyiça işni davom ettirmoqda, ammo va’da qilingan konstitutsiyaga özgartirişlarni hali qabul qilmadi. Bosniya va Gertsegovinaning integratsiyasini siyosiy nizolar tobora kuçliroq sekinlaştrmoqda, Kosovo jarayoni uzoq davom etayotgan institutsional inqiroz tufayli töxtagan, Gruziyaning a’zoligi esa «de-fakto muzlatilgan» holatda qolmoqda: komissiya mamlakat «faqat qoğözda» nomzod degan bahoni saqlab qoldi.