Tibbiyot xodimlariga davlat ro‘yxatidan o‘tish majburiy bo‘ladi, ish haqlari KPIga bog‘lanadi

Tibbiyot xodimlarining davlat ro‘yxatidan o‘tishi: ixtiyoriydan majburiyga o‘tish

O‘zbekistonda 2027-yil 1-iyuldan boshlab tibbiyot va farmatsiya xodimlarining davlat ro‘yxatidan o‘tishi yo‘lga qo‘yiladi. Buni prezident Shavkat Mirziyoyev 27-oktyabrda sog‘liqni saqlash va farmatsiya sohasi xodimlari bilan uchrashuvda ma’lum qildi, deb xabar beradi «Gazeta». «Aholi salomatligi bilan bog‘liq sohada aniq tartib, qat’iy nazorat bo‘lishi, bu faoliyat bilan esa faqat mutaxassislar shug‘ullanishi kerak», — deb ta’kidlagan davlat rahbari.

Tizim qanday ishlaydi

Ro‘yxatdan o‘tish tartibi tasdiqlandi 2026-yil 19-oktyabrdagi 577-sonli hukumat qarori bilan. 2027-yil 1-iyuldan 2030-yil 1-yanvargacha ro‘yxatdan o‘tish ixtiyoriy bo‘ladi — maxsus imtihondan o‘tish yoki malaka toifasi berilganda avtomatik ravishda amalga oshiriladi. 2030-yildan boshlab mutaxassislik bo‘yicha faqat ro‘yxatdan o‘tgan mutaxassislar ishlashi mumkin. Ro‘yxatdan o‘tish besh yil amal qiladi, shundan so‘ng uni uzaytirish kerak bo‘ladi; vakolatli organ sifatida tibbiyot va farmatsiya xodimlari malakasini baholash markazi belgilandi. Ilmiy darajasi va kamida 20 yillik staji bor tibbiyot xodimlarini belgilangan shartlar bajarilganda imtihonsiz ro‘yxatdan o‘tkazish mumkin bo‘ladi. Arizalarni davlat xizmatlari markazlari, Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali yoki maxsus tibbiy platforma orqali topshirish imkoniyati bo‘ladi.

Ro‘yxatdan o‘tish uchun qo‘shimcha to‘lovlar

Ro‘yxatdan o‘tgan xodimlarga ish haqiga qo‘shimcha to‘lovlar nazarda tutilgan: shifokorlar va farmatsevtlarga — 7 mln so‘m, tibbiy hamshiralar va erkak hamshiralarga — 3,5 mln so‘m.

Ish haqi KPI va bemorlar bahosiga bog‘lanadi

Prezident shuningdek, 2027-yildan boshlab baholash mexanizmlarini joriy etish topshirildi — respublika, viloyat va tuman darajalarida kasalxona hamda poliklinikalarni bemorlarning o‘zi baholashi kerak. Har bir shifokor va hamshiraning ish haqi asosiy samaradorlik ko‘rsatkichlari (KPI) bilan bog‘lanishi rejalashtirilgan, asosiy mezon esa aholining xizmat sifatidan qoniqishi bo‘ladi. Bemorlar bahosi qanday yig‘ilishi, KPI qanday hisoblanishi va ish haqining qanday qismi bu ko‘rsatkichlarga bog‘liq bo‘lishi hozircha aniqlanmagan.

Markazlarni boshqarish va malakani oshirish

2027-yildan boshlab 26 ixtisoslashtirilgan tibbiy markaz direktorlari yangi davolash usullarini joriy etish, birinchi bo‘g‘in xodimlari malakasini oshirish va ilmiy ishlanmalarni qo‘llash bo‘yicha aniq majburiyatlar o‘z ichiga olgan bir yillik shartnomalarga o‘tkaziladi. Markazlar faoliyatini baholash uchun xorijiy universitet klinikalari mutaxassislari jalb etiladi; yil yakunlariga ko‘ra direktorlar jamoatchilik oldida hisobot beradi va shartnomalarni uzaytirish natijalarga bog‘liq bo‘ladi. Malaka oshirish tizimida xususiy tashkilotlarning ishtiroki kengaytiriladi, bunda tibbiyot xodimlari o‘quv joyini o‘zlari tanlaydi. Birinchi bo‘g‘in va tuman muassasalari xodimlarini o‘qitish xarajatlarini davlat o‘z zimmasiga oladi: uchrashuvda keltirilgan baholarga ko‘ra, bu tumanlardagi 130 ming tibbiyot xodimiga yiliga jami 100 mlrd so‘m tejash imkonini beradi.

Sun’iy intellekt va tanlovlar

2027-yildan boshlab sog‘liqni saqlashda o‘nta sun’iy intellekt tizimi ishga tushirilishi rejalashtirilgan— jumladan, kardiologiya, gepatologiya, oftalmologiya va gematologiya sohalarida. «Bemorlarni masofadan kuzatish, nutq orqali kasalliklarni aniqlash va dori preparatlari xavfsizligini nazorat qilish uchun yangi yechimlar joriy etiladi», — deb qayd etdi prezident. Bundan tashqari, har bir viloyatda «Eng yaxshi IT-operator» va «Raqamli tibbiyotning eng yaxshi shifokori» tanlovlari o‘tkaziladi, g‘oliblarga 100 mln so‘mdan mukofot beriladi.