«uy-joy» mavzusidagi yangiliklar: voqealar, faktlar va tafsilotlar — tafs uz.
20 maqola
Xalqaro Habitat for Humanity taşkiloti oilalar uy-joy tölovini amalga oşiriş uçun nimadan qurbon bölayotgani — oziq-ovqat, davolaniş, tejam puldan voz keçiş haqidagi tadqiqotini e’lon qildi. Özbekiston sörovga kirmagan, biroq Kun.uz ma’lumotlarni mahalliy uy-joy narxlari va ipoteka bilan soliştirdi.
Otabek YusupovBuyuk Britaniyaning 2026-yilgi byudjeti 18–20 yoşdagilarning eng kam iş haqini oşiradi, birinçi uy-joy xaridorlari uçun jamğarma hisobi va yoş tadbirkorlarga nafaqa joriy etadi, biroq NEET toifasidagi yoşlar va talaba kreditlari böyiça qarorlarni keyinga suradi.
Aziz KarimovEuronews Yevrostat ma'lumotlari asosida 18–24 yoşdagi yevropaliklar xonadonlarining median ekvivalent daromadini soliştirdi: Fransiyada u 23 850 yevro, YI örtaçasi esa 21 482 yevro. 34 davlatning 28 tasida yoşlar butun mamlakat median daromadidan past daromadli xonadonlarda yaşamoqda, mutaxassislar esa körsatkiçlar ota-onalardan keç ajraliş tufayli haqiqatni buzayotganidan ogohlantirmoqda. Euronews Yevrostat ma’lumotlari asosida 18–24 yoşdagi yevropaliklar xonadonlarining mediana ekvivalent daromadini soliştirdi: Fransiyada u 23 850 yevroni taşkil etadi, YI örtaçasi esa 21 482 yevro. 34 davlatning 28 tasida yoşlar mamlakat medianasidan past daromadli xonadonlarda yaşaydi, mutaxassislar esa katta yoşdagilar uyi keçroq tark etilgani raqamlar haqiqatni buzayotgani haqida ogohlantirmoqda.
Aziz KarimovKansler Jon Xili «zarar yetkazmaslik» uslubidagi byudjetga tayyorlanmoqda: kapital ösiş soliğini oşirmasdan, banklardan yangi yiğim joriy etib va byurokratiyani kamaytirib. Asosiy sinov — holati taxminan $160 mlrd bölgan juda boy şaxslarning mamlakatdan çiqib ketişi va mudofaa xarajatlariga bosim. Moliya vaziri Jon Xili «zarar yetkazmaslik» uslubidagi byudjet tayyorlamoqda: kapital ösişiga soliq (CGT) oşirilmasdan, banklardan yangi yiğim joriy etiladi va byurokratiya kamaytiriladi. Asosiy muammo — umumiy boyligi taxminan 160 milliard dollarga teng bölgan juda badavlat kişilarning mamlakatdan ketişi hamda mudofaa xarajatlariga bosim.
Aziz KarimovBoş vazir Endi Bernxem Rojdestvoga qadar Angliyadagi har bir bepanjani köçadan yölga çiqarişga va’da berdi. Çorşanba kuni taqdim etiladigan byudjetda allaqaçon ajratilgan 442 mln funtga yana 432 mln funt qöşilib, umumiy summa 874 mln funtga yetadi. Muxolifat reja tanqid qilmoqda, bepanjalikning rekord darajasiga va Bernxemning Buyuk Mançester meri lavozimidagi tajribasiga işora qilib. Boş vazir Endi Byornham Rojdestvoga qadar Angliyadagi har bir köçada yaşovçi odamga köçadan çiqiş imkonini berişga va'da qildi. Çorşanba kuni e'lon qilinadigan byudjet allaqaçon ajratilgan 442 mln funtga qöşimça 432 mln funt ajratadi, bu umumiy summani 874 mln funtga yetkazadi. Muxolifat rejani tanqid qilmoqda: köçada yaşovçilar sonining rekord darajasiga va Byornhamning Buyuk Mançester meri lavozimidagi tajribasiga e’tibor qaratib.
Aziz KarimovMay oyida kuçga kirgan Renters' Rights Act qat’iy muddatli ijara şartnomalarini bekor qildi: talabalar endi ikki oy oldin xabar berib köçib ketişi mumkin. Talabalar buni muhim moslaşuvçanlik deb biladi, ijaraçilar esa yozda uylar böş qolişi va ijara stavkalari ösişi xavfi haqida ogohlantirmoqda. May oyida kuçga kirgan Renters' Rights Act qonuni qat’iy muddatli ijara şartnomalarini bekor qildi: talabalar endi ikki oy oldin xabar berib köçib ketişi mumkin. Talabalar buni muhim erkinlik deb biladi, uy egalari esa yozda uylar böş qolişi va ijara narxlari oşişi yoki bozordan çiqib ketiş xavfi haqida ogohlantirmoqda.
Otabek YusupovKansler Jon Xili çorşanba kuni birinçi byudjetini taqdim etadi; unda Angliyada ijtimoiy va arzon uy-joy uçun 1 mlrd funtdan ortiq mablağ nazarda tutilgan bölib, bu hukumatning 10 yillik uy-joy dasturi moliyalaştirişini 40 mlrd funtdan oşiradi. Merlar va hududiy rahbarlar köproq vakolat va mablağ oladi, jumladan, 285 mln funtlik ötiş davri moliyalaştirişi va 2028-yildan boşlab 1,5 mlrd funtlik yangi qarz mexanizmi. Şuningdek, pivovarlarga yordam e’lon qilinadi, mudofaa xarajatlari masalasi esa partiyalar örtasida bahsli bölib qolmoqda. Kansler Jon Xili çorşanba kuni birinçi byudjetini taqdim etadi, unda Angliyada ijtimoiy va arzon uy-joy uçun 1 mlrd funtdan ortiq mablağ nazarda tutilgan; bu 10 yillik uy-joy dasturining moliyalaştirilişini 40 mlrd funtdan oşiq darajaga yetkazadi. Merlar va mintaqaviy rahbarlar köproq vakolat va mablağ oladi, jumladan 285 mln funt ötiş davri moliyalaştiruvi va 2028-yildan boşlab 1,5 mlrd funtlik yangi qarz mexanizmi. Şuningdek, pivo işlab çiqarişni qöllab-quvvatlaş e’lon qilindi, mudofaa xarajatlari masalasi esa partiyalar örtasida bahsli bölib qolmoqda.
Aziz KarimovAQŞ prezidenti Donald Tramp ipoteka rasmiylaştirişda regulyator tösiqlarini kamaytiriş va uy-joy arzonlaştirişga qaratilgan farmonni imzoladi. Hujjat FHFAga ortiqça ipoteka suğurtasini bekor qiliş böyiça pilot dasturni işga tuşirişni, refinanslaşda titullarni avtomatik tekşiriş dasturini kengaytirişni, zavod uy-joyi böyiça maxsus guruh tuzişni hamda qişloq xöjaligi va faxriylar işlari vazirliklarining töğridan-töğri kreditlari böyiça stavkalarni pasaytirişni topşiradi.
Sevara AzamovaBuyuk Britaniya hukumati, kutilganidek, yaqinlaşib kelayotgan byudjetda birinçi uy xaridorlari uçun yangi imtiyozli qarz dasturining daromad çegaralarini tasdiqlaydi: Londondan taşqarida £110 ming va poytaxtda £140 ming. Dastur Angliyadagi yangi qurilgan uylar qiymatining 20% miqdorida davlat uluşli qarzlarini va boşlanğiç foizsiz davrni nazarda tutadi.
Sevara AzamovaIspaniyaning konservativ OkDiario naşri savdo reyestridan olingan köçirmaga tayanib, Madrid kvartirasidan çiqarilişi mamlakat böylab keng noroziliklarga sabab bölgan Maricarmen 1994–1995 yillarda köçmas mulkka sarmoya kiritgan Jinur S.A. kompaniyasi direktori bölganini xabar qildi. Naşr uning kundalik faoliyatini tasdiqlamadi va u aktsiya yoki köçmas mulkka egalik qilgani haqida da’vo qilmadi. Xabarlar tasdiqlanmagan, uning atrofidagilar javob bermadi.
Javlon TursunovFransiyadagi noroziliklar Parij atrofidagi maktablarda öqiş şaroitlaridan norozi bölgan maktab öquvçilari orasida boşlanib, ularga talabalar ham qöşildi. Asosiy sabab — uy-joy va ijara narxlarining yuqoriligi, ayniqsa Parijda. Aksiyalarning bir qismi tartibsizliklarga aylanib ketdi, ularga Kun.uz ma’lumotlariga köra radikal guruhlar aralaşdi.
Sevara AzamovaUy-joy, ta’lim va turmuş darajasi sababli ommaviy noroziliklar Fransiya, Italiya, Belgiya, Ispaniya va Portugaliyani qamrab oldi. Fransiyada tartibsizliklardan keyin 2500 dan ortiq odam hibsga olindi, Milanga 500 harbiy yuborildi, Ispaniyada 29-noyabrga muddatidan oldingi saylovlar tayinlandi, kasaba uyuşmalari umumiy iş taşlaşlarni e’lon qildi.
Sevara AzamovaEurostat ma'lumotlariga köra, 2026-yil sentyabrda yevrozonada yillik inflyatsiya avgustdagi 3,2% ga qaraganda 3,8% ga yetdi. Energiya, oziq-ovqat va uy-joy narxlarining ösişi butun Yevropa böylab noroziliklarga sabab bölmoqda, Yevropa Komissiyasi esa Affordable Housing Act dan energiya siyosati islohotigaça bölgan yangi çora-tadbirlarni taklif etmoqda.
Sevara AzamovaUniversitet talabalari Afina şahrida parlament binosi oldida çodirlar qurib, maktab öquvçilarining yurişidan oldin keçani şu yerda ötkazişga qaror qildi. Bu bir neça kun içida uy-joy narxlarining yuqoriligi fonida ötkazilgan ikkinçi şunday aktsiya. Çorşanba kuni mamlakat böylab, jumladan Salonikida ham, maktab öquvçilari sifatli davlat ta’limi, moliyalaştiriş, kiçik sinflar va maktab oşxonalaridagi arzon mahsulotlar uçun yurişlarni rejalaştirmoqda.
Javlon TursunovEurostat ma’lumotlariga köra, sentyabrda yevrozona inflyatsiyasi 3,8%ni taşkil etdi, energiya narxlari yiliga 18,8%ga oşdi. Euronews iste’molçilarga bosim va Yevropa Komissiyasi çoralari haqida şarh e’lon qildi hamda Yevropa Ittifoqining javobining yetarliligi haqida anonim öquvçilar sörovnomasini işga tuşirdi.
Nilufar KarimovaLissabonda norozilar Rossiu maydonida çodir lageri qurib, uy-joy narxlari va turmuş darajasi ösişiga qarşi çoralarni talab qildi. Aktsiya butun mamlakat böylab minglab odam iştirokidagi yurişdan söng ötkazildi va Portu hamda Ispaniyadagi çodir noroziliklarini takrorladi, u yerda namoyişlar törtinçi haftani ötkazmoqda.
Aziz KarimovKasaba uyuşmalari konfederatsiyasi CGTP va uy-joy harakatlari 2026-yil 17-oktabrda Lissabon, Portu va Koimbrada maoşlar, pensiyalar va arzon uy-joyning oşirilişini talab qilib namoyişlar taşkil etdi. Aksiyalar payşanba kuni Portudagi çodir lageri tarqatilgandan söng ötdi; sotsialistlar yetakçisi politsiya harakatlari böyiça tuşuntiriş talab qildi. Şu bilan birga, Fransiyada noroziliklar politsiya bilan töqnaşuvlarga aylandi.
Otabek YusupovĞozo sektori aholisi uruş boşlanganidan beri törtinçi qişni şikastlangan uylarda va eskirgan çodirlarda kutib olişga tayyorlanmoqda. BMT ma’lumotlariga köra, 4 000 dan ortiq şikastlangan binolar buzişga yaramaydi, jumladan 2 300 dan ortiğida deyarli 44 000 kişi yaşaydi. Çodir narxlari oşdi, BMT uy-joy klasteri mablağlari ehtiyojlarning atigi 26 foizini qoplaydi, material yetkazib beriş esa bloklanmoqda.
Otabek Yusupov
