Impiçment siyosiy vosita sifatida: AQŞdagi örta muddatli saylovlardan keyin ular yanada köpayişi mumkin

Hegsetga qarşi muvaffaqiyatsiz impiçment va keyingi qadamlar

Donald Tramp ma'muriyatidagi mudofaa (uruş) işlari vaziri Pit Hegset bu hafta öziga qarşi impiçment urinişini «sahnadagi qoğirqoğ öyini» va «sabotaj» deb atadi. İş Hegset Kongressning tegişli ma'qulovisiz Eronga qarşi uruş başlagani haqidagi ayblaşga asoslangan edi va başidanoq ehtimoldan uzoq körinardi: Vakillar palatasi impiçment moddalarini qömitaga topşiriş uçun ovoz berdi va bu amalda işni yopdi. Baribir, köplab kuzatuvçilar bu uriniş impiçmentlar tölqinining birinçisi bölişi, ehtimol, uning başida Trampning özining uçinçi marta lavozimidan çetlatilişi mumkinligi fikrida. Deutsçe Welle impiçment qanday işlaşi va nega u haqida tez-tez gapirilişi mumkinligi haqida material e'lon qildi.

Jarayon qanday taşkil etilgan va nega u kamdan-kam çetlatişga olib keladi

AQŞdagi impiçment — bu jinoiy ta'qib emas, balki qonun çıqaruvçi organga saylangan mansabdor şaxsga, masalan sudyaga yoki prezidentga ayblov qöyiş imkonini beruvçi jarayon; uning natijasi lavozimidan çetlatiş bölişi mumkin. İş Vakillar palatasiga kiritilgandan söng u Senatda köriladi, ammo hukm çıqariş uçun uçdan ikki ovoz köpligi kerak. 1799-yilda birinçi iş yakunlangandan buyon impiçment faqat sakkiş kişiga e'lon qilingan va ularning barçasi — sudyalar. Aynan uçdan ikki ovoz çegarasi tufayli impiçment köproq gumon qilinayotgan qonunbuzarliklarga e'tiborni tortiş va, ehtimol, iste'foga majbur qiliş uçun qöllaniladi. Trampning ikkala işi böyıça maslahat bergan Missuri universiteti huquq professori Frenk O. Boumen III DW'ga impiçment tahdidini signal sifatida işlatiş «juda qadimiy taktika» ekanligini, lekin u «Tramp va Bayden davrida ança keng tarqalgan bölib qolganini» ta'kidladi. Yel huquq maktabi professori Kit Uittington Kongress bu vositaga juda partiyaviy yondaşayotganini, bu esa har qanday hukm çıqariş imkoniyatini yöqqa çıqarişini qöşdi, garçi asosçilar, uning sözlariga köra, impiçmentni partiyaviy qurolga aylantirişni niyat qilmagan.

Trampning uçinçi impiçmenti: mumkin, lekin albatta darrov emas

Yaqinda bölib ötgan örta muddatli saylovlar natijasiga köra demokratlar kelgusi yildan başlab Kongressning ikkala palatasini nazorat qiladi, bu esa Trampga qarşi misli körilmagan uçinçi impiçment ehtimolini oşiradi. Avval u 2020-yilda hokimiyatdan suiiste'mol qiliş va Kongress işiga tösqinlik qiliş ayblari böyıça, 2021-yilda esa «qözğolonga undaş» aybi böyıça Senat tomonidan oqlangan edi. Boumen ikkala ötgan holatda ham ayblar «muvaffaqiyatga erişişi kerak edi» deb hisoblaydi, lekin ularning muvaffaqiyatsizligi, uning fikriça, impiçmentni jamoatçilik nigohida sezilarli darajada qadrsizlantirgan. Şu bilan birga u demokratlarni Palatadagi işni şoşilinç impiçmentdan başlaşdan ogohlantiradi: saylovçilarga partiya oddiy odamlar uçun amaliy ahamiyatga ega masalalar bilan şuğ'ullanayotganini körsatiş muhimroq. Uning baholaşıça, imkoniyatlar yetarliça köp respublikaçilar va jamoatçilik kayfiyati Trampga qarşi burilsa paydo bölişi mumkin. Uittington eng yaxşi strategiya sifatida respublikaçilardan bölgan senatorlar bilan yaqin muzokaralar olib borişni, ya'ni başqa tomondan ovozlar topişni tavsiya qiladi — bu partiya tayançi uçun kamroq qoniqarli, lekin prezidentni hukm çıqariş va lavozimidan çetlatiş ehtimolini eng yuqori darajaga çıqaradi.

Başqa nişonlar: Tramp kabineti nişonda

Hegset işi boşqa vazirlik a'zolariga qarşi ham impiçment qiliş istagini körsatmoqda. Soğliqni saqlaş va ijtimoiy xizmatlar vaziri Robert F. Kennedi kiçik hamda ta'lim vaziri Linda Makmeyhon qarşi impiçment rezolyutsiyalari allaqaçon kiritilgan. Administratsiya amaldorlariga qarşi tergovlardan ogohlantirgan demokratlarni boş prokuror Todd Blançe ham yangi Kongressda maqsad bölişi mumkin. Uittington demokratlar öz tayanç bazasi tomonidan ulkan bosim ostida qolişini ta'kidlaydi va köplab demokratlarning Hegsetga qarşi impiçmentni protsedura ovoz berişida qöllab-quvvatlaşi bu yönalişni davom ettirişga tayyorlikni körsatadi. Boumen Respublikaçilar partiyasidagi 'şaxsga siğiniş' tufayli Trampning öziga qarşi ovoz töplaş qiyin bölsa, demokratlar uning eng yaqin ittifokçilarini 'çiqarib yuboriş' orqali administratsiyaga signal yuborişi mumkinligini aytadi. Nihoyat, Uittington ta'kidlaganidek, ayblaniş muvaffaqiyatning yagona mezoni emas: impiçment tahdidi özi köpinça skandaldagi amaldorni iste'foga çiqişga undaydi, şu sababli Senatdagi haqiqiy sud jarayonlari kutilganidan kamroq uçraydi.