Asosiy ma’lumotlar

  • Al-Burhan Antalyada COP31 yuqori darajadagi segmentining birinçi kuni çiqiş qildi
  • U moslaşuv moliyalaştirişini ikki barobar oşirişga va mablağ ajratiş qarorlarini siyosatsiz qilişga çaqirdi
  • Sudan 2023-yil aprelidagi konflikt fonida qurğoqçilik, suv toşqinlari, çöllaniş va suv tanqisligiga duç kelmoqda

Antalyadagi COP31dagi çiqiş

Sudan Ötiş Suveren Kengaşi raisi Abdel Fattah al-Burhan çorşanba kuni Turkiyaning Antalya şahrida bölib ötayotgan BMT iqlim konferensiyasi COP31ning davlat va hukumat rahbarlari uçun yuqori darajadagi segmentining birinçi kuni çiqiş qildi. Nutqining markaziy mavzusi iqlim moliyalaştiriş böldi: u va'dalangan mablağlar «rivojlanayotgan davlatlar adil, tez va oson olişi mumkin bölgan resurslarga» aylanişi, ularni ajratiş qarorlari esa siyosatsiz bölişi kerakligini bildirdi.

Moslaşuv moliyalaştirişini ikki barobar oşirişga çaqiruv

Al-Burhan rivojlangan davlatlarni sa'y-harakatlarni va iqlim moslaşuvi moliyalaştirişini ikki barobar oşirişga, hukumatlarni esa moslaşuvni «rivojlaniş, tinçlik, xavfsizlik va adolatni ilgari suriş vositasiga» aylantirişga çaqirdi. U, şuningdek, tenglik, umumiy, ammo farqlangan javobgarlik va tegişli imkoniyatlar tamoyili asosida, rivojlanayotgan davlatlar — ayniqsa kam rivojlangan va konfliktlardan zarar körgan davlatlarning şaroitlari va ustuvorliklarini hisobga olib, xalqaro hamkorlikni davom ettiriş tarafdori çiqdi.

Konflikt fonida Sudanning iqlim xatarlari

Öz mamlakatidagi vaziyat haqida gapirib, al-Burhan ösib borayotgan xatarlarni sanab ötdi: qurğoqçilik, suv toşqinlari, çöllaniş, yerlarning degradatsiyasi va suv tanqisligi. Uning aytişiça, qişloq xöjaligi ekinlari va çorvaçilik işlab çiqarişning qisqarişi oziq-ovqat xavfsizligi va tirikçilik manbalariga tahdid solmoqda. «Sudan ötayotgan istisno şaroitlar bu muammolarni yanada çuqurlaştirdi», — deb qayd etdi u va infratuzilma, davlat xizmatlari va institutlarga, şuningdek, jamoalarning iqlim xatarlariga qarşi turiş qobiliyatiga körilgan oqibatlarga işora qildi.

Konflikt konteksti

Sudan qurolli kuçlari va «Tezkor qöllab-quvvatlaş kuçlari» nomli harbiylaştirilgan guruh örtasidagi janglar 2023-yil aprelida boşlangan edi. BMT ma'lumotlariga köra, konflikt millionlab odamlarning köçişiga olib kelgan va Sudanning bir qator hududlarida xavfsiz suv, soğliqni saqlaş va boşpanaga kirişni jiddiy çeklab yuborgan.