Asosiy ma’lumotlar
- The National mutaxassislari AQShdagi o‘rtacha muddatli saylovlardan keyin Eronga yangi zarba juda ehtimolli deb hisoblaydi
- Netanyahu Eron yadro bombasi ustida ishlashni davom ettirayotganini ta’kidlaydi
- Tahlilchilar faqat aviatsiya eron rejimini o‘zgartira olmasligiga shubha bildirmoqda
Saylovlar yangi zarba senariysini kuchaytirdi
Isroildagi saylovlardan so‘ng Eronga qarshi yangi hujum «juda ehtimolli» bo‘lib qoldi, deb bildirishdi The National nashriga suhbat bergan mutaxassislar: AQSh bilan hamkorlikda uyushtiriladigan zarba o‘tgan haftada bo‘lib o‘tgan AQShdagi o‘rtacha muddatli saylovlardan keyin boshlanishi mumkin. Tahlilchilarning fikricha, saylovlardagi g‘alaba amaldagi bosh vazir Benyamin Netanyahuga Tehron rejimini ag‘darishga urinish uchun qo‘shimcha motivatsiya berdi, biroq Britaniya harbiy razvedkasining sobiq xodimi Linett Nusbaxer ta’kidlaganidek, urushni qaytadan boshlash uchun «Isroil milliy xavfsizligi uchun strategik sabab» yo‘q — maqsad «partiya-siyosiy» bo‘lardi. Uning so‘zlariga qaraganda, ovoz berish natijalariga ko‘ra, saylovchilar Netanyahunni urush holati uchun eng yaxshi rahbar deb hisoblashda davom etmoqda.
Vashington va Tel-Aviv motivlari
Quddusdagi geopolitik tahlilchi Kalev Ben-Dor o‘rtacha muddatli saylovlardan keyin zarba «juda ehtimolli» deb hisoblaydi. Uning aytishicha, Donald Tramp uchun motivatsiya shundaki, Eron «o‘zini urush g‘olibi deb hisoblaydi», tovon puli talab qiladi va Hormuz bo‘g‘ozining bir qismini nazorat qilib, jahon neft narxlarini oshirib yubormoqda; bundan tashqari, AQSh prezidenti yadro dasturi bo‘yicha qattiq kelishuvga erishmoqchi bo‘ladi. «Netanyahu tugallanmagan ishni yakunlashga intiladi, lekin u yerda ko‘p harakatlanuvchi qismlar bor», — deb qo‘shdi Ben-Dor. Britaniya-isroil tahliliy markazi Bicom direktori Richard Pater esa aniq natija bermagan saylovlardan oldin ham, keyin ham Netanyahu «aniq iboralar» bilan yangi operatsiya yuzaga kelganda armiya rejim o‘zgarishiga erishishini talab qilganini qayd etdi. Shuningdek, o‘tish davri hukumati hujumni tasdiqlay oladimi va armiya uni qo‘llab-quvvatlaydimi, degan savol ham tug‘iladi: «Biz Eronga 38 kun zarba berdik, biroq rejim o‘z holicha qoldi, endi nimaga erishishni umid qilamiz?» — dedi isroillik xavfsizlik sohasidagi manba.
Harbiy senariyning cheklovlari
Mutaxassislar har qanday urush «erishish mumkin bo‘lgan maqsadlarga» ega bo‘lishi kerakligini, zarbadan oldin esa Fors ko‘rfazi mamlakatlari bilan maslahatlashuv zarur ekanligini ta’kidlaydi, chunki ularning infratuzilmasi Eron tomonidan raketa o‘qiga duchor bo‘lishi mumkin. Nusbaxer fikricha, faqat aviatsiya hokimiyat o‘zgarishiga olib kelishi dargumon: «Ular odamlarni hukumatni almashtirishga majburlay olmaydi, eron davlati esa aynan shu turdagi hujumga bardosh berish uchun tuzilgan». Eron konservatorlari taslim bo‘lishga tayyor ekanligiga hech qanday belgi yo‘q, AQSh esa quruqlikdagi operatsiyada yirik yo‘qotishlarga kirishishga siyosiy tayyorgarligi yo‘q. Pater «o‘t o‘chirish» operatsiyasidan — uranni boyitish va raketa infratuzilmasiga nuqta zarbalaridan ham ogohlantirdi, chunki bu iqtisodiy qulashga olib kelishi haqida ma’lumot yo‘q: «Bu odamlarni ko‘chalarga olib chiqmadi, ancha yaxshi muvofiqlashtirish kerak». Ayni paytda yangi isroil hukumati bo‘yicha muzokaralar hali oldinda turibdi va ehtimolli natija sifatida o‘ng sionistik partiyalardan iborat milliy birlik hukumati atalmoqda — The National baholashicha, u arab deputatlarining rekord darajadagi vakilligini va anti-netanyahu partiyalar bilan koalitsiya g‘oyasini ikkinchi o‘ringa suradi.
