Bo‘limlar
Yangiliklar va tafsilotlar
tafs uz
Yangiliklar

VOZ

«VOZ» mavzusidagi yangiliklar: voqealar, faktlar va tafsilotlar — tafs uz.

13 maqola

Jahon

Olimlar iqlim o‘zgarishini sog‘liqni saqlash sohasidagi global favqulodda vaziyat deb e’lon qilishni talab qilmoqda

30 dan ortiq davlatdan bo‘lgan deyarli 150 tadqiqotchi VOZ va BMTdan iqlim o‘zgarishini sog‘liqni saqlash sohasidagi global favqulodda vaziyat deb rasman tan olishni so‘radi. Asos — Lancet Countdown hisoboti: issiqlik o‘limlari, qurg‘oqchilik va oziq-ovqat beqarorligi Parij kelishuvidan oldingi davrga qaraganda tezroq o‘sib bormoqda. 30 dan ortiq mamlakatdan deyarli 150 tadqiqotchi JSST va BMTni iqlim o‘zgarishini sog‘liqni saqlash sohasidagi global favqulodda vaziyat deb rasman e’tirof etishga chaqirdi. Asos — Lancet Countdown’ning yillik hisoboti: issiqlik oqibatidagi o‘limlar, qurg‘oqchilik va oziq-ovqat beqarorligi Parij kelishuvigacha bo‘lgan davrga qaraganda tezroq o‘sib bormoqda.

Aziz Karimov
4 daq. o‘qish
Jahon

VOZga iqlim dezinformatsiyasini jamoat salomatligi uchun xavf sifatida tan olish taklif etilmoqda

VOZning fuqarolik jamiyati ishchi guruhi «Iqlim dezinformatsiyasi davrida salomatlikni himoya qilish» hisobotini taqdim etdi va 194 a’zo davlatga axborot halolligini iqlim hamda sog‘liqni saqlash siyosatining bir qismiga aylantirishga chaqirdi. Hisobotda misollar — Mauyi yong‘inlaridan keyingi mish-mishlardan tortib London ULEZ zonasiga qarshi kampaniyagacha — tahlil qilingan. VOZ fuqarolik jamiyati ishchi guruhi «Iqlim dezinformatsiyasi davrida salomatlikni himoya qilish» hisobotini taqdim etdi va 194 a’zo davlatga axborot haloliligini iqlim va sog‘liq siyosatining bir qismi qilishga chaqirdi. Hisobotda Gavayidagi Maui yong‘inlaridan keyingi mish-mishlardan tortib Londonning ULEZ zonasiga qarshi kampaniyagacha bo‘lgan misollar tahlil qilingan.

Dilnoza Rahimova
3 daq. o‘qish
Jahon

KDRda Ebola epidemiya fonida hujumda hamshira halok bo‘ldi; Uganda chegarani yopdi

KDR shimoli-sharqida mahalliy aholi ehtimoliy Ebola holatiga javob berayotgan tibbiyot xodimlariga hujum qildi: bir hamshira halok bo‘ldi. Uganda bunga javoban Kongoga muhim bo‘lmagan sayohatlarni taqiqladi va qaytayotgan fuqarolar uchun 21 kunlik karantin joriy etdi. DR Kongoning shimoli-sharqida mahalliy aholi ehtimolli Ebola holati haqidagi xabarga javoban yetib kelgan tibbiyot xodimlariga hujum qildi: bitta hamshira halok bo‘ldi. Bunga javoban Uganda Kongoga zarur bo‘lmagan sayohatlarni taqiqladi va qaytib kelayotgan fuqarolar uchun 21 kunlik karantin joriy etdi.

Aziz Karimov
3 daq. o‘qish
Fan

KDRda Bundibugyo shtammiga qarshi ebola vaktsinasining birinchi klinik sinovi boshlandi

Kongo Demokratik Respublikasida Bundibugyo shtammi — mamlakat tarixidagi eng yirik, 9700 dan oshgan holat va 4600 dan ortiq o‘limga olib kelgan epidemiya qo‘zg‘atuvchisiga qarshi vaktsinaning birinchi klinik sinovi boshlandi. Tumaini («umid», suahili tilida) nomli sinov Ituri provinsiyasi markazi Bunia shahrida Ervebo vaktsinasini qo‘llash bilan boshlandi. Tez orada sinovga Bundibugyoga xos ikki nomzod — Oksford universiteti va Moderna ishlanmalari qo‘shilishi kutilmoqda.

Javlon Tursunov
3 daq. o‘qish
Jahon

Samarqand deklaratsiyasi: 100 dan ortiq davlat bolalarni qo‘llab-quvvatlashni kuchaytirishga chaqirdi

O‘zbekistonda 100 dan ortiq davlat vakillari ishtirok etgan ikki kunlik sammit yakunida sog‘liqni saqlash, ta’lim va bolalarni himoya qilishga investitsiyalarni kengaytirishga chaqiruvchi Samarqand deklaratsiyasi qabul qilindi. UNICEF ma’lumotlariga ko‘ra, BMT BTR ko‘rsatkichlarining bolalarga oid kuzatilayotgan ko‘rsatkichlarining uchdan ikki qismi jadvaldan orqada qolmoqda.

Javlon Tursunov
3 daq. o‘qish
Jahon

VOZ: avgustdan beri Yamanda 1574 kishi halok bo‘ldi, 6939 yaralandi

Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (VOZ) ma’lumoticha, Yamandagi qarama-qarshilik keskinlashgan 2026-yil avgustidan 19-oktabrga qadar 8513 qurbon qayd etilgan: 1574 halok bo‘lgan va 6939 yaralangan. Oxirgi sakkiz kunlik hisobot davrida 292 kishi halok bo‘lgan va 1048 kishi yaralangan. VOZ bu raqamlar tinch aholiga yoki harbiylarga tegishli ekanligini aniqlamagan.

Sevara Azamova
1 daq. o‘qish
Jahon

Ebola Nigeriyaga yetib bordi: Shveysariya diplomati xotini zararlangan, VOZ «murakkab» avj olish haqida gapirmoqda

VOZ G‘arbiy Afrikadagi birinchi holatdan keyin Ebola avj olishi bo‘yicha «murakkab» vaziyat haqida ogohlantirdi: Nigeriyada 42 yoshli Shveysariya diplomati xotini, ugandalik bo‘lgan ayol zararlangan. Zararlanish manbasi aniqlanmagan; Uganda infeksiya o‘z hududida sodir bo‘lganini rad etmoqda. KDRdagi avj olish mamlakat tarixidagi eng o‘limga olib kelgan avj olish bo‘lib, Keniyaga ham ta’sir qilgan.

Javlon Tursunov
4 daq. o‘qish
Jahon

Fransiyada birinchi marta odamda Shamonda virusi bilan yuqish holati qayd etildi: bemor vafot etdi

Fransiya hokimiyatlari ilgari odamlarga yuqmaydi deb hisoblangan Shamonda virusi (SHAV) bilan odam yuqishining tarixdagi birinchi hujjatlashtirilgan holati haqida xabar berdi. Og‘ir immunitet tanqisligi bo‘lgan, Lionda davolangan bemor oktabr boshida vafot etdi; yuqish Fransiyaning sharqidagi Culicoides chizg‘ich chivinining tishlashi orqali sodir bo‘lgan deb taxmin qilinmoqda. VOZ va ECDC tekshiruv olib bormoqda va xavfni aholi uchun past deb baholamoqda.

Sevara Azamova
4 daq. o‘qish
Jahon

VOZ: KDRda Ebola virusining uzatilishi faol davom etmoqda, kasuslar soni 10 000 ga yaqinlashmoqda

VOZ ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yil maydan beri KDRda 9600 dan ortiq tasdiqlangan Ebola kasusi va 4646 o‘lim qayd etilgan. Shikastlangan sog‘liqni saqlash hududlarining 75,8 foizida oxirgi 21 kun ichida yangi kasuslar bo‘lgan. Tarqalish sakkiz viloyatga ta’sir etgan va mamlakat chegaralaridan chiqib ketgan: Keniyada to‘qqiz kasus, Nigeriyada bitta kasus tasdiqlangan. Africa CDC 28-oktabrda sog‘liqni saqlash vazirlari uchrashuvini chaqirmoqda.

Sevara Azamova
2 daq. o‘qish
Jahon

Ziroat Mirziyoyeva Vazirlar Ma’moliyoti direktori mukofotiga sazovor bo‘ldi — bolalar onkologiyasiga qo‘shgan hissasi uchun

O‘zbekiston birinchi xonimi Ziroat Mirziyoyeva bolalar onkologik kasalliklari bo‘yicha tibbiy yordamni rivojlantirishdagi yetakchiligi uchun WHO Director-General's Award 2026 mukofoti bilan taqdirlandi. Marosim 22-oktyabr Samarqandda «Bolalar farovonligiga investitsiyalar» sammiti va II Xalqaro bolalar onkologiyasi va gematologiyasi kongressi doirasida bo‘lib o‘tdi. Mukofotni Tedros Adhanom Ghebreyesus nomidan Yevropa regional byurosi direktori Natasha Azzopardi-Muscat topshirdi.

Javlon Tursunov
2 daq. o‘qish
Jahon

VOZ: har yili dunyoda taxminan 1 mlrd bolaga zo‘ravonlik qilinadi; Pokistonda 2026–2031-yillarga mo‘ljallangan milliy strategiya ishga tushirildi

Jahon sog‘liqni saqlash tashkilotining Sharqiy O‘rta yer dengizi mamlakatlari bo‘yicha mintaqaviy byurosi har yili dunyoda deyarli 1 mlrd bola jismoniy, jinsiy yoki psixologik zo‘ravonlikka duch kelishini, har besh daqiqada bitta bola zo‘ravonlik natijasida halok bo‘lishini ma’lum qildi. 14-oktabr kuni VOZ va Pokiston Inson huquqlari vazirligi 120 mln bolani qamrab oluvchi, bolalarga qarshi zo‘ravonlikni bartaraf etish bo‘yicha 2026–2031-yillarga mo‘ljallangan milliy strategiyani ishga tushirdi.

Aziz Karimov
2 daq. o‘qish
Jahon

VOZ: qo‘rg‘oshin ta’siri har yili dunyoda 3,5 milliondan ortiq o‘lim bilan bog‘lanadi

Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (VOZ) davlatlarni aholini qo‘rg‘oshin bilan zaharlanishdan himoya qilish choralarini kuchaytirishga chaqirdi. Tashkilotning baholashicha, qo‘rg‘oshin ta’siri har yili 3,5 milliondan ortiq o‘limga sabab bo‘lmoqda, yuzlab millionlab bolalar esa xavf ostida. Bayonot xalqaro qo‘rg‘oshin bilan zaharlanishning oldini olish haftaligi (18–24 oktyabr) arafasida qilingan.

Aziz Karimov
1 daq. o‘qish