Ukraina böyiça muzokaralar köp oylik tanaffusdan söng Abu-Dabida qayta boşlanmoqda

Asosiy ma’lumotlar

Fevraldan beri ilk uç tomonlama muzokaralar Abu-Dabida bölib ötadi; delegatsiyalarni ikkala tomonda ham tajribali muzokaraçilar boşqarmoqda
Amerikalik rasmiy vakilning sözlariga köra, Moskva va Kiyev şarqiy viloyatlar böyiça «yopiq ravişda» moslaşuvçanlik körsatmoqda, biroq Donetsk böyiça ommaviy pozitsiyalar özgarmagan
AQŞ uruşdan keyingi «xavfsizlik arxitekturasi»ni muhokama qilişni va jarayonni yevropaliklar iştirokidagi köp tomonlama formatga ötkazişni taklif qilmoqda

Töqqiz oydan beri ilk muzokaralar

Moskva, Kiyev va Vaşingtonning yuqori darajali rasmiy vakillari Abu-Dabida uçraşmoqda — bu fevraldan beri uruşni tugatiş böyiça ilk uç tomonlama muzokaralar, deb xabar bermoqda BBC News. Oldingi Jeneva raundi natijasiz yakunlangan edi, söngra Vaşingtonning e'tiborini AQŞ va Isroilning Eronga qarşi uruşi tortib oldi va öşandan beri muzokaralar qayta boşlanmagan edi. Uçraşuv Rossiyaning Ukrainaga töliq miqyosdagi bosqinining beş yilligi yaqinlaşayotgan bir paytda bölib ötmoqda.

Yopiq ravişda moslaşuvçanlik, ommaviy ravişda qattiq pozitsiyalar

Amerikalik rasmiy vakillar ta'kidlaşiça, Moskva va Kiyev uruşdan keyingi stsenariyda Ukrainaning şarqiy viloyatlarini kim nazorat qilişi masalasida yopiq ravişda «biroz moslaşuvçanlik» körsatmoqda. Ommaviy ravişda pozitsiyalar hali ham mos kelmaydi: Rossiya Ukrainani hozirgaça nazorat qilib turgan Donetsk viloyatining qolgan qismlaridan voz keçişini talab qilmoqda, Kiyev esa aloqa çizigini muzlatişda qat'iy bölib, bu hududlarni öz xavfsizligi uçun hal qiluvçi ahamiyatga ega deb atamoqda. Amerikalik rasmiy vakilning sözlariga köra, hududiy masala tomonlar uruşdan keyingi «xavfsizlik arxitekturasi» böyiça kelişuvga erişmagunça hal bölmaydi: «Bittasini boşqasisiz tugata olmaymiz». Taklif etilayotgan doira xavfsizlik böyiça maslahatlar, inqiroz aloqalari uçun «issiqlar», «özaro deeskalatsiya çoralari» va 2022-yildan beri töxtatib qöyilgan NATO–Rossiya Kengaşini qayta faollaştiriş imkoniyatini öz içiga oladi.

Delegatsiyalar tarkibi va AQŞ roli

Amerika delegatsiyasini Donald Trampning kuyovi Jared Kuşner va maxsus elçi Steve Witkoff ifodalaydi. Kuşner muzokaralar ikkala tomonning «uruşdan keyingi xavfsizlik masalalariga» qaratilişini aytdi, biroq ehtiyotkorlik bilan Abu-Dabidagi uçraşuv köpi bilan «keyingi bosqiç muzokaralarga turtki bölişi mumkinligini» qayd etdi. Rossiyani prezident yordamçisi Vladimir Medinskiy, taşqi işlar vaziri örinbosarlari Sergey Ryabkov va Mixail Galuzin, razvedka rahbari Igor Kostyukov va general Yuriy Jigarlovskiy ifodalaydi. Kiyev taşqi razvedka rahbari Rustem Umerovni, Zelenskiy idorasi rahbari Kirill Budanovni va deputat David Araxamiyani — avvalgi muzokara guruhlari iştirokçilarini yubordi.

Yevropaliklar stol atrofida örin talab qilmoqda, Kiyevda şubha hukm surmoqda

Tinçlik jarayonidan asosan çetda qolgan Yevropa yetakçilari qit'a xavfsizligi ularsiz hal qilinişidan xavotirlanib, iştirok etişga intilmoqda. Yevropa Komissiyasi raisi Ursula von der Leyen NATO ittifoqçilari va YI a'zolarini Yevropa xavfsizlik arxitekturasi böyiça har qanday «mazmunli muhokamalarga» kiritişga çaqirdi. Amerikalik rasmiy vakil AQŞ yevropaliklar iştirokidagi köp tomonlama formatga ötişni taklif qilişini ma'lum qildi va şu bilan birga «ruslar bilan yevropaliklar orasida aççiq taassurot qolganini» qöşdi. Ukraina içida kayfiyat şubhali: parlament taşqi işlar qömitasi raisi Oleksandr Merejko BBCga bergan izohida Tramp «Ukraina hisobiga tezkor bitim» xohlayotganini, u Kiyev tomonidan rad etilişini, amerikalik prezidentning yaqindagi qadamlari — jumladan Rossiyadan dizel yoqilgisi sotib oliş bitimi — «faqat Moskvani uruşni davom ettirişga undamoqda», dedi. Muzokaralar Ukrainaning energetika infratuzilmasiga davom etayotgan Rossiya zarbalari fonida keçmoqda, Kiyev buni mamlakatni Rossiya şartlari asosida bitimga majburlaşga intilişning dalili sifatida baholamoqda.