Asosiy ma’lumotlar

  • Markaziy bank kartadan summa yeçib olingani, biroq naqd pul berilmagan holatlarni aniqladi
  • «Muvaffaqiyatli» operatsiya yozuvi endi xizmat körsatilganligining yagona işonçli dalili hisoblanmaydi
  • Agar bank maʼlumotlarni hisobga oliş böyiça talablarni bajarmagan bölsa, oqibatlar mijoz zimmasiga yuklanmasligi kerak

Regulyatorning oçiq maktubi

Markaziy bank tijorat banklari va tölov taşkilotlariga oçiq maktub yubordi, mazkur maktub fuqarolarning bankomatlarga oid şikoyatlariga bağişlangan. Murojaatlarni örganiş jarayonida regulyator bank kartasidan summa yeçib olingandan soğng odam naqd pul olmagan holatlarni aniqladi. Tölov xizmatlari körsatuvçilar muvaffaqiyatli tranzaksiyalarni hisobga olişda texnik maʼlumotlarga tayanadi, biroq ayrim holatlarda pul haqiqatan ham berilganini aniq tasdiqlay olmaydi. Markaziy bankning baholaşiça, bunday muammolar bankomatlardan foydalaniş va maʼlumotlarni saqlaş böyiça talablarga rioya qilinmasligi bilan bögliq.

Banklar endi nima qilişi şart

Bankomat operatorlari operatsiyalar natijalarini qayd etiş, zarur maʼlumotlarni saqlaş va qurilmalar işiga nisbatan içki hamda texnik nazoratni taşkil etişi lozim. Maktubning asosiy qoidasi: operatsiya «muvaffaqiyatli» deb qayd etilganligi özi alohida işonçli dalil hisoblanmaydi xizmat körsatilganligi töğrisida. Naqd pul berilmasdan summa yeçib olingan yoki boşqa xato bajarilgan operatsiyalar böyiça şikoyatlarni körib çiqişda banklar va tölov taşkilotlari elektron jurnallar, texnik maʼlumotlar, naqd pulni tekşiriş (sverka) natijalari, tölov infratuzilmasining boşqa işhtirokçilaridan olingan maʼlumotlar, şuningdek videoyozuvlar va boşqa materiallarni hisobga olgan holda har tomonlama tekşiruv ötkazişi şart. İsteʼmolçilarga beriladigan javoblarda xulosa qaysi maʼlumotlarga asoslanib çiqarilgani körsatilişi kerak. Agar operatsiya bajarilmagan deb topilsa, operator mijozning moliyaviy huquqlarini tiklaşi şart.

İsbotlanmaydigan nizoga kim javob beradi

Regulyator javobgarlik taqsimlanişini alohida qayd etdi: agar xizmat körsatuvçining majburiy talablarni bajarmasligi bahsli tranzaksiyani xolis baholaşga xalaqit bersa, bundan kelib çiqadigan oqibatlar isteʼmolçi zimmasiga yuklanmasligi kerak. Boşqaça aytganda, zarur yozuvlarni yuritmagan va nazoratni taʼminlamagan bank maʼlumotlarning yöqligiga murojaat qilib, mijozning manfaatiga zarar yetkaza olmaydi. Markaziy bank, şuningdek, moliya taşkilotlariga talablarga rioya qilmaslikdan öz manfaati yölida foydalanmaslikni tavsiya qildi.

Maydagi topşiriqlarning davomi

Yangi maktub regulyator may oyida bildirgan pozitsiyani rivojlantiradi: öşa paytda Markaziy bank raisining birinçi örinbosari Nodirbek Saydullayev banklar va tölov xizmatlariga bankomatlar iş sifatini yaxşilaşni topşirgan edi va naqd pul berilmasdan summa yeçib oliş, kartalarning tiqilib qolişi hamda bajarilmagan operatsiya uçun komissiya uşlab qoliş kabi masalalarni ustuvor vazifalar sifatida körib çiqişga çaqirgan edi. Demak, noyabr maktubi umumiy talabni aniq tekşiruv tartibiga aylantirdi: bank hisobga olişi şart bölgan dalillar röyxati belgilandi va maʼlumotlar töliq bölmagan taqdirda mijozni himoya qiluvçi qoida joriy etildi. Amalda bu pul yeçib olingani holda naqd pul olmagan barça karta egalariga tegişli — endi ular töliq tekşiruv ötkaziş va zararni qoplaşni talab qiliş uçun rasmiy asosga ega.