Asosiy ma’lumotlar

  • Demokratlar Kongress ustidan töliq nazoratni oldi; respublikaçilar Oq uyni saqlab qoldi
  • NBC exit-poll respondentlarining deyarli 80% öz hududlarida data-markazlarga qarşi; deyarli 60% buni ovoz beriş omili deb atagan
  • Ogayoda Meta obyekt rejalaştirgan okrug taqiq qabul qildi; Morgan Stanley va Goldman Saçs tahlilçilari bir qança ştatlarda quriliş uçun xavflarni başorat qilmoqda

Saylovlar sun'iy intellekt infratuzilmasi böyiça referendum sifatida

3-noyabrdagi oraliq saylovlar natijalariga köra demokratlar Kongress ustidan töliq nazoratni qölga oldi, Oq uy esa respublikaçilar qölida qoldi — TechCrunch buni ön yillikning eng qarama-qarşi hukumatlaridan birining belgisi sifatida baholaydi. Naşr bu natijani, xususan, data-markazlarga — sun'iy intellekt işlaşi uçun kompyuterlar joylaştiriladigan yirik obyektlarga nisbatan ortib borayotgan norozilik bilan ham boğlaydi.

Exit-pollar nimani körsatdi?

NBC exit-poll sörovi şuni qayd etdi: söralganlarning yarmidan köpi sun'iy intellekt foydadan köproq zarar keltirişiga işonadi, deyarli 80 foizi öz hududlarida data-markazlar qurilişiga qarşi, deyarli 60 foizi esa bu mavzuni öz ovozi uçun hal qiluvçi yoki muhim omil deb atagan. Color of Çange taşkiloti prezidenti va boş direktori Nadine Smit saylovlarni «bu iqtisodiyot kim uçun qurilganiga» bağişlangan referendum deb atadi va milliy xavfsizlik haqidagi dalillarga qarşi Janubiy Memfisdagi oilalarni misol qilib keltiradi — ular, uning sözlariga köra, xAI sun'iy intellekt superkompyuterini quvvatlaydigan gaz turbinalaridan çiqayotgan çiqindi gazni nafas olişmoqda.

Ogayo va boşqa ştatlar: nima allaqaçon hal qilingan

Eng közga köringan qarşilik Ogayoda kuzatildi, u yerda OpenAI Nvidia tomonidan 100 mlrd dollardan ortiq moliyalaştiriladigan 500 mlrd dollarlik obyektni közda tutmoqda. Meta 700 000 kvadrat fut maydonli obyekt rejalaştirgan okrug data-markazlar qurilişiga taqiq qabul qildi, ştat böylab mahalliy jamoalar esa ularning qurilişiga qarşi köpçilik ovozlari bilan çiqdi. Morgan Stanley tahlilçilari başorat qilmoqda, saylangan demokrat gubernator Emi Ektun ham Ogayodagi quriliş uçun yirik xavf bölişi mumkinligini. Data-markazlarni tez kengaytirişga qarşi çiqqan nomzodlar Texas, Meyn, Miçigan, Nevada, Jorjiya va Janubiy Karolinada ğalaba qozondi. Goldman Saçs öz navbatida demokratlarning muvaffaqiyati tufayli Jorjiya va Texasta quriliş keçikişlarini başorat qilmoqda.

Rejalar, emas, qarorlar

Keyingi qadamlar hozirça başoratlar va qonun loyihalari darajasida qolmoqda. Ehtimoliy çora-tadbirlar — qurilişga yangi moratoriylar va elektrotarmoqni modernizatsiya qiliş xarajatlarini qöşni jamoalarga yuklamasdan, kompaniyalarning öziga yuklaş talabi. Demokratlar Kongressi Bernie Sanders va Alexandria Ocasio-Cortezning himoya me'yorlari joriy etilgunga qadar yangi data-markazlarga umummilliy moratoriy haqidagi qonun loyihasi şanslarini oşiradi, ammo bunday qonun vetoga duç kelişi mumkin. Alohida, senator Martin Heinriçning tarmoq infratuzilmasi xarajatlarini jamoalarga yuklaşni taqiqlaş haqidagi GRID Savings Act qonun loyihasi mavjud. Data & Society tadqiqot guruhidan Maia Woluçem avvalo ştat va munitsipalitet darajasida harakat kutişini, bunga ştat darajasidagi moratoriy qöllab-quvvatlovçi saylangan Texas gubernator Gina Ortiz Jonesni misol keltirib aytadi. Şu bilan birga, Smit ta'kidlaganidek, demokratlar orasida ham umumiy moratoriy bahsli — partiyaning bir qismi sun'iy intellekt taraqqiyotining sekinlaşuvidan va milliy xavfsizlikka zarardan qörqadi, lobbistlar esa, uning kutişiga köra, qonun çiqaruvçilarga bosim ötkaza boşlaydi.

Norozilikning ildizlari

TechCrunch norozilik özi binolardan çuqurroq ekanligini, ular yangi emasligini qayd etadi: xususiy investitsiya jamğarma fondi rahbarlaridan birining sözlariga köra, odamlar data-markazlardan köra sun'iy intellektdan nafratlanadi, obyektlar esa texnologiyadan qörquv ramziga aylangan. Naşr manbalari bir oy davomida ikkita asosiy şikoyatni atagan — atrof-muhitga ta'sir va quriliş masalalarida ovoz huquqining yöqligi. Amazon misoli bunga yorqin namuna: kompaniya Kaliforniyaning Gilroy şahrida data-markaz qurgan, biroq köplab aholi bu haqda bilmagan — kompaniya 45 yil oldingi zonlaşuv qonuni talablarini bajargan. Xiralaşgan yoki eskirgan zonlaşuv qoidalari va mahalliy amaldorlar imzolaydigan, loyihalar haqida gapirişni taqiqlaydigan NDA'lar ğazabni kuçaytiradi; bunga milliardlab soliq imtiyozlari qöşiladi, ularni iş örinlari va jamoat dasturlari haqidagi va'dalar bilan qoplanmaydi. «Oilalar tarixdagi eng boy korporatsiyalarni öz elektr tölovlari orqali subsidiya qilmasligi kerak», — dedi Smit.