Inqiroz uçun zaxira: turli mamlakatlardagi xonadonlar favqulodda holatlarga qanday tayyorlanadi

Buyuk Britaniyaning yangiligi — boşqa mamlakatlar uçun taniş amaliyot

Buyuk Britaniya hukumati milliy favqulodda holatga tayyorgarlik köriş uçun oziq-ovqat zaxirasi bölişini tavsiya qilgaç, ba'zi dökonlarda konservalar, radioqabul qilgiçlar va fonarlar sotuvi oşdi, deb xabar beradi BBC News. Britaniyaliklar uçun «şaxsiy inqiroz töplami» yangi hodisa, ammo dunyoning köp mamlakatlarida favqulodda holatlarga tayyorgarlik böyiça muntazam tavsiyalar uzoq vaqtdan beri odatiy holga aylangan: ekstremal ob-havo, tabiiy ofatlar va tarang geopolitik vaziyatga duç kelayotgan davlatlar tegişli qöllanmalar çiqaradi, ba'zan esa risolalarni töğridan-töğri uylarga yuboradi.

Şvetsiya: «inqiroz yoki uruş bölsa» degan risola

Stokgolmlik 30 yaşli Andreas Vennberg favqulodda holatlarga tayyorgarlik haqida heç qaçon öylamagan edi, ikki yil oldin uning uyiga davlat risolasi kelgunça — bu risola Şvetsiyadagi har bir xonadonga yuboriladi va «inqiroz yoki uruş bölsa» nimalarni zaxira qiliş va qanday harakat qiliş kerakligini bayon etadi. Şundan söng u podvalda kiçik zaxira yiğdi: qöl dinamo maşinali radioqabul qilgiç, 10 litr suv siğadigan idiş va taxminan 200 yevro (170 funt) naqd pul, bunda ba'zi buyumlar uning qölida allaqaçon bor edi. U risolani «uyğötiş» deb ataydi, lekin tavsiyalarni töliq bajarmaganini tan oladi: «Özimni xavfsiz his qilaman… köp taşvişlanmayman».

AQŞ: «aylanma ombor» va 150 gallon suv

Merilendlik fizioterapevt Dan S. farzandlari tuğilgandan keyin zaxira yiğişni başlagan va bunga taxminan 6 ming dollar (4,47 ming funt) sarflagan. Bir neça yil oldin «juda sovuq» fevralda uning uyi ikki kun elektr energiyasisiz qoldi va u tayyorgarlikda «köp kamçiliklar» borligini payqadi. Endi uning qölida 150 gallon suv, vannaga töldiriş mumkin bölgan katta yumşoq idişlar, daryo va soy suvini dezinfeksiya qiliş uçun xlor dioksid tabletkalari, şuningdek, uzoq saqlanadigan mahsulotlar — sulay, kinoa, yeryongğoq pastasi — dan iborat «aylanma ombor» bor; oila uni muntazam işlatadi va töldirib turadi, taom buzilib qolmasligi uçun. Tört kişilik oila uçun uning qölida taxminan uç oylik oziq-ovqat zaxirasi bor, bunga quyoş panellari, lager öçoq, çodir, ötin, elektr energiyasisiz işlaydigan propan kamin qoşimçasi va qon ketişini töxtatiş töplamlari jumladan keng qamrovli tibbiy jihozlar kiradi. AQŞda Favqulodda holatlar federal agentligi (FEMA) favqulodda töplam yiğişni, oilaviy harakatlar rejasini tuzişni va turli hodisalarga qanday munosabat bildirişni bilişni tavsiya qiladi. «Hammada ofatni kattalaştiriş moyilligi bor, — deydi Dan, — lekin men uçun bu uy egasining mas'uliyati».

Yaponiya: töplamni yillik tekşiriş

Tokiodagi universitet xodimi, 27 yaşli Ayumi T. yillar davomida zilzilalar, tayfunlar va ekstremal issiqlik uçun favqulodda sumkani saqlab keladi, ammo yuzlab hayotni olib ketgan 2024-yilgi Noto yarim oroli zilzilasidan keyin zaxirasini yanada köpaytirdi. Uning şkafdagi ryukzakida — kiyim-keçak, soçiq, hayz gigiyenasi vositalari, bir martali ovqat yeyiş tayoqçalari, stikerlar, niqoblar va sayyohlarnikiga öxşaş bir martali hojatxona bor. Tokio hukumati tabiiy ofatlardan himoyalaniş böyiça 68 betlik qöllanmani favqulodda töplam tarkibi röyxati bilan e'lon qiladi. Har yangi yilda oila töplamlarni tekşiradi va muddati ötgan mahsulotlarni almaştirib, ularni yangilaydi.

Niderlandiya: 72 soatlik zaxira va uç kunlik tavsiyaga şubha

Mixael Stuut dengiz sathidan pastda joylaşgan Xoorn şahrida yaşaydi va ham ekstremal ob-havo, ham mumkin bölgan uruşdan xavotirda. Uning zaxiralarida — elektr jihozlari, oziq-ovqat, internet uçun Starlink Mini sun'iy yöldoş terminali, taxminan 120 litr suv, naqd pul, tibbiy sumka hamda çerxona va yertöladaği generator bor; yil başida u zaxiralar yaroqlilik muddatini hisobga oliş uçun ilova yaratdi. 2025-yil oxirida Niderlandiya hokimiyati 72 soatlik zaxira bölişga çaqiruvçi kampaniya başladi — yaqinda Buyuk Britaniya hokimiyati ham şunday qilgandi. Mixael uç kunlik tavsiyaga şubha bilan qaraydi, lekin şuni ta'kidlaydi: «Uyda asosiy zaxiraga ega har bir xonadon favqulodda xizmatlarga eng köp muhtoj bölganlarga yordam berişni osonlaşştiradi».

Buyuk Britaniya tavsiyalarining konteksti

Asosiy materialdan taşqari, BBC alohida izohlar ham e'lon qildi: zaxira qiliş nima uçun kerakligi va aynan nimalar zarur bölişi haqidagi material, şuningdek, Buyuk Mançester meri Endi Byornham konservalar va idişlarda suvga zaxira qilişni taklif qilgani haqidagi xabar. Britaniya öquvçilari uçun boşqa mamlakatlar tajribasi şuni körsatadiki, uy zaxiralari haqidagi davlat tavsiyalari — muntazam tabiiy ofatlar yuz beradigan mamlakatlarda örnatilgan amaliyot, yaqinlaşib kelayotgan falokat belgisi emas: materiallardagi qahramonlarning özi bunday tayyorgarlikni vahima emas, balki kundalik mas'uliyat sifatida tasvirlaydi.

Rasm manbasi, Andreas Wennerberg

Rasm manbasi, Andreas Wennerberg

Rasm manbasi, Dan C

Rasm manbasi, Ayumi T

Rasm manbasi, Nicole Bonds

Rasm manbasi, Miçael Stuut