Asosiy ma’lumotlar

  • «Dok-1 Maks» ishi bo‘yicha tovon puli 2026-yil 20–24-oktabrda to‘liq to‘landi, asosan davlat hisobidan
  • Uch yil davomida sudlanganlardan ajratilgan summaning atigi 20 foizi undirilgan, oxirgi undirish 2026-yil avgustiga to‘g‘ri kelgan
  • To‘lovlardan so‘ng hokimiyat va tibbiyot vakillari viloyatlardagi jabrlanuvchi bolalar oilalariga tashrif buyurishni boshlagan

Davlat hisobidan to‘liq to‘lovlar

2026-yil 20–24-oktabr kunlari «Dok-1 Maks» va «Ambronol» preparatlari tufayli vafot etgan va nogironlikka uchragan bolalar oilalari tovon pulini to‘liq oldi. Bu haqda ota-onalarga ilgari xabar berilgan edi. Buni tasdiqladi Bosh prokuratura huzuridagi Majburiy ijro byurosi matbuot kotibi Farrux Toshpo‘latov — to‘lovlar bo‘yicha sud qarorlarini ijro etish ushbu idora zimmasida. «Gazeta.uz»ma’lumotiga ko‘ra, ota-onalarning bank hujjatlariga asoslanib, uch yil davomida aybdorlardan undirilgan summa ajratilgan mablag‘ning atigi 20 foizini tashkil etgan; oxirgi undirish 2026-yil avgustida bo‘lib o‘tgan. Qolgan 80 foiz tovon pulini davlat oktabr oyida to‘lagan. Sud hukmlariga ko‘ra, mablag‘lar aybdorlardan — Farmatsevtika sohasini rivojlantirish agentligining sobiq rahbariyati va preparatlar ishlab chiqaruvchisining O‘zbekistondagi rasmiy distribyutori Quramax vakillaridan undirilishi kerak edi.

Noma’lum qolgan jihatlar

Hozirgacha qancha oilaga pul o‘tkazilgani va byudjetdan qilingan to‘lovlarning umumiy summasi oshkor qilinmagan; davlat mablag‘lari keyinchalik sudlanganlardan undiriladimi yoki yo‘qmi ham aniqlanmagan. Farrux Toshpo‘latov idora «yaqin orada Sog‘liqni saqlash vazirligi bilan jamoatchilikka ma’lumot beradi» va ehtimol matbuot anjumani o‘tkazadi, dedi. Miqyosni tasavvur qilish uchun: MJIB ilgari ijro ishi 85 fuqaro foydasiga jami 78 mlrd so‘m summasiga yuritilayotgani va 7-oktabr holatiga ko‘ra 16,7 mlrd so‘m to‘langani haqida xabar bergan edi. Hukm bo‘yicha vafot etgan bolalarning qonuniy vakillariga 1 mlrd so‘mdan, og‘ir tana zarari yetkazgan va nogironlikka uchraganlarga 500 mln so‘mdan, yengil jarohat olganlarga 200 mln so‘mdan to‘lanishi belgilangan.

To‘lovlardan keyin oilalarga tashriflar

To‘lovlar yakunlanganidan so‘ng, 25-oktabr kuni Toshkentdan javobgar shaxslar guruhi nogironlikka uchragan bolalar oilalarini ko‘rish uchun Qoraqalpog‘istonga yo‘l oldi. Shahrom Abatboyevning otasi tashrif buyuruvchilardan biri «pul to‘lanishini nazorat qilish uchun prezident yuborganini» aytdi; Toshkent pediatriya tibbiy markazidan shifokor deb tanishtirilgan bir kishi poytaxtda davolanish bo‘yicha yordam taklif qildi. Umida Tojimuratovaning onasi delegatsiya bilan kelgan LOR-shifokor qizini ko‘zdan kechirib, uni 4-noyabr kuni Toshkentga olib borishga va’da berganini aytdi; uning so‘zlariga ko‘ra, bundan oldin bolaning salomatligiga hech kim qiziqmagan ekan. Buxoroda Muxtorjon Rahmonov oilasiga 26-oktabr kuni DBX xodimlari tashrif buyurdi — otasi olingan tovon puli hisobiga o‘g‘liga 20 ming dollarlik eshitish implantini o‘rnatishni rejalashtirayotganini aytdi. Jizzaxdagi Mansurbe Kemamov oilasiga televidenie, hokimiyat va Sog‘liqni saqlash vazirligi vakillari tashrif buyurishi va’da qilingani otasining so‘zlariga ko‘ra aytildi.

To‘lovlarga olib borgan uzoq yo‘l

To‘lovlar oilalarning ko‘p yillik murojaatlari natijasi bo‘ldi. «Gazeta.uz» ma’lumotiga ko‘ra, 2024-yil oktabrda davolanish xarajatlari uchun to‘liq tovon pulini kutayotgan ota-onalar «endi kimga murojaat qilamiz — prezidentmi?» degan savol bilan chiqish qilgan, 2025-yil oktabrda esa ular prezident Shavkat Mirziyoyevga video murojaat yuborgan. Birinchi instansiya sudi hukmiga ko‘ra, preparat tufayli 68 bola halok bo‘lgan, 18 nafari nogironlikka uchragan; 2024-yil noyabrda nogironlikka uchragan jabrlanuvchilar ro‘yxati yana besh bola, jumladan, dastlab jabrlanuvchilar ro‘yxatiga kiritilmagan Mansurbe Kemamov hisobiga kengaytirilgan. Sudya Muso Yusupov jabrlanuvchi bolalar ahvoli bo‘yicha alohida jinoiy ish mavjudligi haqida ham aytgan edi.

Foto: Abdullo Yo‘ldoshev / Gazeta