Asosiy ma’lumotlar

  • Fransiya Taşqi işlar vazirligi qaytariş markazlarini samarasiz va Parij qadriyatlariga zid deb atadi
  • Fransiya markazlar YII byudjetidan moliyalaştirilmasligiga erişdi
  • Beş YII davlati Ruanda bilan markazni örganmoqda; rad etilgan boşpana sörovçilarini topşiriş 2027-yildan rejalaştirilgan

Parijning mavqei

Fransiya Taşqi işlar vazirligi çorşanba kuni mamlakat Yevropa Ittifoqidan taşqarida taklif etilayotgan migrantlarni qaytariş markazlarida qatnaşmasligini maʼlum qildi. Vazirlik rasmiy vakili Parij mavqei «özgarmaganini» tasdiqladi — bu vazir örinbosari Benjamin Haddadning Ruandadagi migrant lagerlari haqidagi bayonlari yuzasidan berilgan savolga javob edi. Vakil sözlariga köra, «amaliyotda bu markazlar hozirgi taşkil etilgan şaklida samarasiz» va ular «biz himoya qilişga intilayotgan qadriyatlarni aks ettirmaydi». Şu bilan birga, vakil Yevropa davlatlari bunday loyihalarda milliy mablağlar hisobidan qatnaşişi mumkinligini qayd etdi, Fransiya esa markazlar YII byudjetidan moliyalaştirilmasligiga erişgan.

Beş davlat loyihasi va Buyuk Britaniya pretsedenti

Parijning qarori YIIning beş boşqa davlati qadamiga zid keladi: Avstriya, Daniya, Germaniya, Gretsiya va Niderlandiya duşanba kuni Ruanda bilan birgalikda qaytariş markazini tuzişni örganayotgani va kelişuvga erişib, rad etilgan boşpana sörovçilarini 2027-yildan boşlab topşirişni boşlaşga intilayotgani eʼlon qilindi. Daniya immigratsiya vazirligi eʼlon qilgan bayonotga köra, markaz qatnaşuvçi YII davlatlarida qonuniy qoliş huquqiga ega bölmagan va ijro etiladigan qaytariş buyruqlariga muvofiq bölgan şaxslarni qabul qiladi. Topşirilganlar Ruanda jamiyatiga integratsiya etişi yoki ixtiyoriy ravişda kelib çiqiş davlatlariga yoki yaşaş huquqiga ega bölgan boşqa davlatlarga ketişi mumkin. Buyuk Britaniya tajribasi bunday sxemalarning xavflarini körsatadi: London ilgari boşpana sörovçilarini Ruandaga yuboriş böyiça kelişuvga erişgan edi, biroq Buyuk Britaniya Oliy sudi 2023-yil noyabrda reja qonunsiz deb topdi va Ruanda boşpana tizimidagi kamçiliklar odamlarni taʼqib qilinadigan davlatlarga qaytariş — «refoulement» xavfini keltirib çiqarişi haqida jiddiy asoslar mavjudligini aniqladi.