Asosiy ma’lumotlar
- VTOga a’zo bölganda mobil qurilmalar importi boji nolga tuşadi — muzokaralarda kelişuv allaqaçon erişilgan
- Telefonlar taxminan 5% arzonlaşadi, byudjet tuşumlari 300–400 mlrd sömga qisqaradi, QQS saqlanadi
- 2026-yilning yanvar–oktabr oyida 4,1 mln qurilma import qilingan, bojxona tölovlari 2,1 barobar ösib 2 trln sömga yetgan
Telefon boji VTOga a’zo böliş doirasida nolga tuşiriladi
Mobil qurilmalar importiga bojxona boji stavkasi Özbekiston Jahon savdo taşkilotiga a’zo bölganda 0% gaça pasaytiriladi. Buni 11-noyabr kuni matbuot anjumanida Bojxona qömitasi boşqarmasi boşliği Farhod Olimjonov ma’lum qildi.
Nima allaqaçon kelişilgan va bu nimani özgartiradi
Olimjonovning aytişiça, VTOga qöşiliş böyiça muzokaralar çoğida Özbekiston boşqa davlatlar bilan turli tovar toifalari böyiça muqobil boj stavkalarini kelişib bormoqda; mobil qurilmalar böyiça nol stavka haqidagi kelişuv allaqaçon erişilgan. Amaldor oqibatlarni şunday baholadi: hozir telefonlar importidan byudjetga 2 trln söm tuşsa, nolga tuşirilgandan keyin tuşumlar 300–400 mlrd sömga qisqaradi, biroq qurilmalar aholi uçun taxminan 5% arzonlaşadi. Şu bilan birga, u QQS baribir undirilişini ta’kidladi — bojning bekor qilinişi importning soliqlardan töliq ozod etilişini anglatmaydi.
Kontekst: rasmiy importning ösişi
Bojxona qömitasi ma’lumotlariga köra, 2026-yilning ön oyida Özbekistonga rasmiy ravişda 4,1 mln mobil qurilma keltirilgan — bu ötgan yilning şu davriga qaraganda 1 mln ga köp. Ularni keltiriş uçun bojxona tölovlari 2,1 barobar ösib, 2 trln sömga yetgan. Bu davrda iPhone’ning rasmiy importi 452 ming qurilmadan oşgan, ulardan tuşgan tölovlar 756,6 mlrd sömni taşkil etgan — bu 2025-yilning yanvar–oktabriga nisbatan 6,2 barobar köp.
VTOga a’zo böliş holati
Stavkaning nolga tuşirilişi VTOga a’zo böliş bilan boğlangan, uning muddati esa hali oçiq masala. Özbekiston a’zolik uçun ariza 1994-yilda topşirgan edi, şartlar böyiça faol muzokaralar 2020-yilda qayta boşlangan. Jarayonni taşkilotning 2026-yil martdagi 14-Vazirlar konferensiyasiga qadar yakunlaş rejalaştirilgan edi, biroq bu yuz bermadi: muzokaralarda mamlakat vakili Azizbek Ürünov bir qança davlatlar hujjatlarni körib çiqişni çözayotganini ma’lum qilgan edi, ötgan yil oxirida esa jarayonning «kutilmagan sekinlaşuvi» xavfini qayd etgan edi. May oyida prezident qöl ostidagi uçraşuvda 2026-yilda VTOga a’zo böliş niyati yana tasdiqlandi; yil boşiga kelib muzokaralar taşkilotning 34 a’zosidan 33 tasi bilan yakunlangan edi.


