Asosiy ma’lumotlar

  • Rubio nazorati ostidagi maxfiy maktub Trampning may oyidagi Xitoy taşrifidan oldin yuqori mansabdorlar orasida tarqatilgan
  • Maktub asosini Megaspeed kompaniyasidan Alisa Huangga nisbatan elektron kuzatuv taşkil etgan; u AI protsessorlarini xarid qilgan, kompaniya esa çip kontrabandasi böyiça tergov ostida edi
  • Tramp Huang va Nvidia ustidan çeklovlar kiritişdan boş tortdi; kompaniya direktorlar kengaşi mustaqil tergov e'lon qildi

Xitoyga taşrifdan oldin maxfiy maktub

AQŞ davlat kotibi Marko Rubio maxfiy razvedka maktubini tayyorlaşga rahbarlik qilgan, unda Tramp ma'muriyatining yuqori mansabdor şaxslariga Nvidia raisi Jensen Huang Xitoy razvedkasi agenti bölişi ehtimoli bor şaxs bilan yaqin aloqalar örnatgani haqida ogohlantirilgan edi. Buni The New York Times xabar qildi. Maktub şu yil bahorida Rubio nazorati ostida tayyorlangan va may oyida prezident Donald Trampning Xitoyga ikki tomonlama davlat taşrifidan oldin yuqori darajadagi ruxsatga ega mansabdorlar orasida tarqatilgan.

Ma'lumot qayerdan olingan

Hujjat xitoylik tadbirkor Alisa Huangga (Nvidia raisi bilan familiyadoş, qarindoşlik yöq) nisbatan elektron kuzatuv natijasida paydo bölgan. U Singapurning Megaspeed International kompaniyasi — ilğor AI protsessorlarini xarid qilgan ma'lumotlar markazi — boş direktorlar kengaşi darajasidagi lavozimda işlagan, öşa paytda kompaniya materik Xitoyga yarimötkazgiçlarni noqonuniy kontrabanda qiliş böyiça federal tergov ostida edi. Razvedkaçilar uşlangan suhbatlarda u bilan yaqin aloqada bölgan amerikalik şaxsni oşkor qilişni söraganda, bu şaxs Jensen Huang ekanligi ma'lum böldi. Qarşi razvedka idoralari Alisa Huang Xitoy Davlat xavfsizlik vazirligi tomonidan işga jalb qilingan degan xulosaga kelgan.

Tramp şaxsan aralaşdi

Dastlab Jensen Huang Trampni Xitoyga kuzatib borgan rasmiy delegatsiya tarkibiga kiritilmagan edi. Biroq OAV uning delegatsiyada yöqligi haqida yozgaç, prezident şaxsan aralaşdi: u Huangga Alyaskadagi yoqilği töldiriş nuqtasida Air Force One samolyotini kutib olişni topşirdi va uni ommaviy ravişda «a'lo Jensen Huang» deb atadi. Huangga yoki kompaniyaga qarşi çeklovlar joriy etilmadi: naşr ma'lumotlariga köra, Tramp Nvidia bozordagi yetakçiligini AQŞning iqtisodiy raqobati va moliya bozorlari uçun hayotiy ahamiyatga ega deb hisoblagan.

Tomonlar munosabati

Nvidia direktorlar kengaşi naşrlardan söng mustaqil tergov boşlanganini e'lon qildi. Bundan avval kompaniyaning özi Huangning Alisa Huang bilan aloqalari «ğaroyib va kutilmagan emas» deb bildirib, ularni oddiy tijorat muloqotlari sifatida baholagan hamda Megaspeed heç qaçon maxfiy korporativ ma'lumotlar yoki tijorat sirlarini olmaganini aytgan edi. Pekin oktabr oyida The New York Timesning tegişli hisobotini rad etib, bu da'volarni «asossiz» va «Xitoyga qilingan yolğonlardan boşqa heç narsa emas» deb atagan edi. Oq uy, Davlat departamenti va CIA izoh bermadi, Alisa Huangning özi esa OAV murojaatlariga javob bermadi.