Asosiy ma’lumotlar

  • Martin Wessendorf va Daniel Wangning gipotezi yarim şarsimon va tana tomonlari örtasidagi çatisma boğlanişni köriş tizimi evolyutsiyasi bilan tuşuntiradi
  • Köriş teksumi (sutemizuvçilarda — yuqori tepaliklar) allaqaçon çatisma tuzilişga ega bölgan va yangi pöstloq tayyor sxemaga singib kirgan
  • Mualliflar ta'kidlaydi: bu evolyutsion tuşuntiriş, voqealarning aniq ketma-ketligi isboti emas

Miyaning çatisma tuzilişini tuşuntiruvçi gipoteza

Miyoning öng yarmi asosan tananing çap tomoni bilan, çap yarmi esa öng tomoni bilan boğlanadi. Minnesota universiteti neyrobiologlari Martin Wessendorf va Daniel Wang bu tamoyilni köriş tizimlarining evolyutsiya tarixi orqali tuşuntirişni taklif qildi; ularning işi jurnalda e'lon qilindi Frontiers in Neuroanatomy. Gipoteza haqida Gazeta.Ru xabar berdi.

Qadimiy köriş markazining roli

Muhokamaning boşlanğiç nuqtasi köriş böldi: köriş maydonining öng qismi haqidagi ma'lumot miyaning qarama-qarşi yarmiga, çap qismi haqidagi ma'lumot esa öng yarmiga uzatiladi. Köriş yöllarining bunday tuziliş tamoyili turli umurtqalilarda tasvirlangan bölib, u örta miyaning qadimiy köriş markazi — köriş teksumi bilan boğliq; sutemizuvçilarda u yuqori tepaliklarga mos keladi.

Bu qanday qilib mustahkamlangan bölişi mumkin

Tadqiqotçilarning gipotezasiga köra, çatisma tuzilişga ega köriş tizimi poydevor bölgan va evolyutsiya yangi sezgi hamda harakat zanjirlarini şu poydevor atrofida qurgan: sutemizuvçilarning ajdodlarida bunday yöllarning köpçiligi nerv tizimining örtaça çiziğidan allaqaçon ötib ketgan edi. Yangi pöstloq paydo bölganda, unga mavjud sxemaga singib kiriş, boğlanişlarning xuddi şu tamoyilini saqlab qoliş osonroq bölgan — qadimiy zanjirlarni töliq qayta quriş «simlar»ga qöşimça özgarişlarni talab qilardi. Şu tariqa, çatisma boşqaruvi allaqaçon mavjud arxitekturadan foydalaniş natijasi sifatida mustahkamlangan bölişi mumkin.

Işning çeklovlari

Mualliflar va naşr ta'kidlaydi: iş evolyutsion tuşuntirişni taklif etadi, lekin yuz millionlab yillar oldin yaşagan hayvonlar miyasidagi voqealarning aniq ketma-ketligini isbotlamaydi. Material, şuningdek, olimlar odam miyasi maymunlarnikidan nima uçun ança katta ekanini tuşuntirgan ilgari xabarni ham eslatib ötadi.