Asosiy ma’lumotlar

  • Donald Blome Manama dialogida Suriya va Livan «burilişni amalga oşirganini» ma'lum qildi
  • Trumpning sanksiyalarni bekor qilişi katalizator deb ataldi: sentabr oyida 50 dan ortiq Amerika kompaniyasi Damaşqqa taşrif buyurdi
  • Jahon banki Suriyani tiklaşni taxminan 216 milliard dollarga baholamoqda; «Hizbulloh» böyiça AQŞ—Isroil muzokaralari turliça munosabatga uçramoqda

Uruşdan keyingi yangi bosqiç

Suriya va Livan yangi bir bosqiçga kirmoqda, bunda e'tibor tiklaniş umuman mumkinmi degan savoldan qanday va qanday asosda tiklaş kerakligi masalasiga köçmoqda. Bu holatni AQŞ Davlat kotibining Yaqin Şarq işlari böyiça yordamçisi Donald Blome Bahraynda ötkazilgan Manama dialogi panelida yakşanba kuni şunday baholadi: «Ikkalasi ham burilişni amalga oşirdi va endi savol ularni tiklaş mumkinligida emas, balki qanday va qanday poydevorda tiklaş kerakligidadir», — deb yozadi The National uning sözlaridan iqtibos keltirib.

Suriya: sanksiyalar bekor qilindi, investorlar kelmoqda

Blome sözlariga köra, prezident Donald Trumpning Suriyaga qarşi Amerika sanksiyalarini bekor qilişi iqtisodiy qiziqişning yangilanişiga katalizator böldi va allaqaçon investitsiyalarni jalb qilişga yordam bergan. Prezident Ahmad aş-Şaraa hukumati AQŞ bilan biznes aloqalarini kengaytirişga intilmoqda: sentabr oyida Damaşqqa 50 dan ortiq Amerika kompaniyasidan iborat delegatsiya taşrif buyurdi. Vazifa qamrovini Jahon bankining bahosi körsatadi, uning hisobiga köra Suriyani tiklaş taxminan 216 milliard dollarga tuşadi.

Livan: tiklaniş savol ostida

Livan, Suriyadan farqli ölaroq, 7-oktabrda HAMASni qöllab-quvvatlaş maqsadida «Hizbulloh» tomonidan boşlangan hujumlardan söng boşlangan Isroil bilan vayronagarçilikka olib kelgan uruşdan hali tiklanişga harakat qilmoqda va tiklaniş istiqbollari mintaqadagi mumkin bölgan qayta kuçayiş xavfi ostida qolmoqda. Blome ayniqsa AQŞ va Isroil örtasidagi «infrastrukturani demontaj qiliş» haqidagi uç tomonlama muzokaralarga töxtaldi

Muzokaralarga turliça baho

Bu muzokaralarga munosabat bir xil emas, naşr tan oladi: ba'zi amaldorlar ularni samarali deb atasa, boşqalar ularda Isroilga Livan janubini bosib olişini mustahkamlaş imkonini beruvçi vositani köradi — bunday pozitsiyani ilgari drujlar yetakçisi Valid Jumblat bildirgan edi, buni The National uning qaraşlari haqidagi alohida maqolasi ham körsatadi. Blome yangi uruş xavfi fonida iqtisodiy ösiş haqida qanday gapiriş mumkinligi haqidagi savolga — Trump Eronga qarşi zarbalarni qayta boşlaş bilan bir neça bor tahdid qilgan, Tehron esa har qanday hujumga kattaroq miqyosda javob berişga va'da bergan — AQŞ «mintaqani Eronning proksi kuçlaridan foydalanişi juda uzoq vaqt bölgani kabi yorib taşlagan mintaqa uçun muqobil vaziyat haqida gapirişimiz kerak», deb javob berdi. Uning sözlariga köra, diplomatiya kanallari «oçiq va faol» holatda qolmoqda, ammo u uruşni istisno qilmadi: zarur bölganda AQŞ «boşqa yönalişda» harakat qilişga tayyor.

Mintaqaviy kontekst

Konferensiya taşkilotçilari Eron bilan uruş keltirib çiqargan silkinişlar, jumladan, odatda jahon energiya savdosining 20 foizini taşkil etuvçi Hormuz böğozidagi navigatsiyaga ta'sirni ham öz içiga olgan şaroitlarda mintaqa iqtisodiyotlarini diversifikatsiya qiliş va davlatlar örtasidagi aloqalarni mustahkamlaş zarurligini ta'kidladilar. Blome Fors körfazi va Iroqdagi savdo hamda investitsiya imkoniyatlariga işora qilib: «Biz bu mintaqaning kelajagi köp jihatdan yorqin deb hisoblaymiz», dedi.