Fransiya iqtisodiyoti uçinçi çorakda kutilmaganda 0,1 foizga qisqardi

Kutilmagan qisqariş

Fransiya iqtisodiyoti 2026-yilning uçinçi çoragida 0,1 foizga qisqardi, bozorda esa 0,3 foizlik ösiş kutilgan edi. Bu haqda juma kuni eʼlon qilingan milliy statistika instituti Inseeʼning dastlabki maʼlumotlarida aytilgan. Buni Anadolu xabar qilgan. Qisqariş turğunlikning davomi böldi: ikkinçi çorakda YaIM özgarmadi, birinçi çorakda esa AFP maʼlumotlariga köra 0,2 foizga kamaygan edi.

Nima pasaydi, nima saqlanib qoldi

Pasayişning asosiy omili taşqi savdoning keskin yomonlaşuvi böldi, u ötgan çorakdagi xuddi şunday ijobiy körsatkiçdan keyin ösişdan 0,6 foiz punktni olib qöydi. Eksport 1,7 foizga qisqardi: transport uskunalari, avvalo aviatsiya mahsuloti yetkazib berişlari 9,1 foizga, qişloq xöjaligi eksporti esa 7 foizga kamaydi. Tovar va xizmatlar işlab çiqarişi 0,1 foizga pasaydi: qayta işlaş sanoati kuçsiz avtomobilsozlik, yomon yozgi hosil va issiqlik tölqinlari tufayli elektr stansiyalarining çeklangan mavjudligi sababli 1,4 foizni yöqotdi; quriliş 0,4 foizga kamaydi. Investitsiyalar umumiy hisobda oldingi çorakdagi 0,5 foizlik pasayişdan söng 0,6 foizga qisqardi. Şu bilan birga, xonadonlar isteʼmoli 0,2 foizdan 0,4 foizgaça tezlaşdi — bu elektrmobillar xaridlari, elektr energiyasiga sarflarning tiklanişi va dam oliş xizmatlari hisobiga böldi, zaxiralardagi özgariş esa asosan aerokosmik mahsulot hisobiga YaIMga 0,6 foiz punkt qöşdi.

Vazirning ogohlantirişi va byudjet foni

Moliya vaziri Rolan Leskyur France Info radiosiga vaziyatni şunday baholadi: «Uç çorakdan beri ösiş yöq», Fransiya iqtisodiyoti esa «2026-yildan beri joyida turibdi». Uning sözlariga köra, mamlakat inqirozga ketyapti, lekin «agar byudjetda nazarda tutilgan burilişga erişa olmasak, töğridan-töğri devorga yöl olamiz». AFP şuni qayd etadiki, YaIM maʼlumotlari hukumatning joriy yil uçun 0,5 foizlik ösiş prognoziga, hatto Insee va Fransiya banki hisoblagan 0,4 foizga ham erişişni qiyinlaştiradi. Qarz va defitsitdan xavotir fonida Fransiya davlat obligatsiyalarining daromadlari sönggi haftalarda keskin ösdi, kamtarona 2027-yil byudjeti loyihasi esa prezidentlik saylovi oldidan xarajatlar yuqori qolişi haqidagi taşvişlarni kuçaytirdi; sörovnomalarga köra, bu saylovlarda Marin Le Penning ham imkoniyati bor. Oktabrda inflyatsiya yillik hisobda sentyabrdagi 3,1 foizdan 3,4 foizgaça tezlaşdi — bu 2024-yil yanvaridan beri eng yuqori surʼat. Ijtimoiy fon ham tarang: 17-oktabrdagi butun mamlakat böylab ötgan namoyişlar sönggi yillardagi eng jiddiy tartibsizliklardan biriga aylandi, «sariq yeleklilar» harakati va talabalar kasaba uyuşmalari esa şanba kuni yangi norozilik kuniga çaqirdi.