Asosiy ma’lumotlar

  • AQSH real YaIM uchinchi chorakda yillik hisobda 3,4 foizga o‘sib, bozor kutganidan oshdi.
  • FRB afzal ko‘rgan PCE indeksi bo‘yicha inflyatsiya sentyabrda yillik hisobda 3,6 foizga tezlashdi; energiya tashuvchilari 21,3 foizga qimmatlashdi.
  • FRB stavkani o‘zgartirmasdi, bozorlar esa dekabrda yana chorak punktga oshirilishini kutmoqda.

Tez inflyatsiya fonida kuchli o‘sish

AQSH savdo vazirligi xabar berdiuchinchi chorakda real YaIM yillik hisobda 3,4 foizga o‘sib, bozor kutganidan oshdi. O‘sishga investitsiyalar, aholi xarajatlari va davlat xarajatlari sabab bo‘ldi, eksportning pasayishi qisman buni muvozanatlab qo‘ydi; YaIM formuladan ayriladigan import ham o‘tgan chorakdagidan kuchliroq o‘sdi. Bu Iqtisodiy tahlil byurosining dastlabki bahosi: yaqin haftalarda yana ikkita baholash e’lon qilinadi va raqam qayta ko‘rib chiqilishi mumkin, deya AFP xabar berdi.

Inflyatsiya va FRBning munosabati

Shu bilan birga inflyatsiya tezlashdi: PCE narx indeksi — FRB afzal ko‘rgan ko‘rsatkich bo‘lib, u IPIga qaraganda uy xo‘jaliklari xarajatlarining kengroq doirasini qamrab oladi — sentyabrda yillik hisobda 3,6 foizga o‘sdi, jumladan energiya tashuvchilari va xizmatlar 21,3 foizga qimmatlashdi. Bir kung oldin FRB qo‘shimcha ma’lumotlar zarurligiga ishora qilib, stavkani o‘zgartirmadi. FRB raisi Kevin Warsh joriy inflyatsiyani «juda yuqori» deb atadi, biroq shoshilinch qadamlardan ogohlantirdi va sentyabrdagi — uch yil ichidagi birinchi — stavka oshirilishidan keyin moliyaviy sharoitlar qat’iylashganini ta’kidladi. 2 foizlik maqsad besh yildan ortiq vaqtdan beri erishilmayotgan bo‘lsa, bozorlar asosan dekabrda yana chorak punktga oshirilishini kutmoqda.

Siyosiy kontekst va baholar

Ma’lumotlar o‘rtacha saylovlardan bir hafta oldin e’lon qilindi; bu saylovlarda demokratlar Kongressning ikkala palatasi nazoratini respublikachilardan olib qo‘yishga harakat qilmoqda, iqtisodiyot esa saylovchilar uchun asosiy masala. AFP ma’lumotlariga ko‘ra, AQSH va Isroilning Eron bilan urushi fonida jahon energiya narxlarining keskin o‘sishi tufayli amerikalik iste’molchilar uchun benzin narxi o‘rtacha 42 foizga oshdi, prezidentning tarif siyosati ham inflyatsiyani kuchaytirdi. Demokrat senator Elizabeth Warren Tramp lavozimga kirishganidan buyon oilalar inflyatsiya tufayli o‘rtacha 3772 dollarga ko‘proq to‘laganini ma’lum qildi. Iqtisodchilar o‘sishning notekisligiga e’tibor qaratmoqda: Navy Federal Credit Union bosh iqtisodchisi Heather Long iqtisodiyotni «steroidlar ostidagi» deb atadi va sun’iy intellekt bumi o‘sishga deyarli bir foiz punkt qo‘shayotganini ta’kidladi, EY-Parthenon vakili Gregory Daco esa iste’molchilar qimmatlashgan tovar va xizmatlarni o‘ziga yetadigan xaridlar qilish uchun «byudjetlarini cho‘zayotganini» aytdi.