Turkiya MUGEM aviatashuvchisini qurmoqda: muddatlar, texnik ko‘rsatkichlar va aviaguruh

Milliy aviatashuvchi: qurilish muddatlari va holati

Turkiya yirik MUGEM aviatashuvchisini qurmoqda — bu nom turkcha Milli Uçak Gemisi, ya’ni «milliy aviatashuvchi» so‘zlarining qisqartmasi. Kun.uz xabar berishicha, qurilish 2025-yil yanvaridan Istanbuldagi harbiy-dengiz kemasozlik zavodida olib borilmoqda. Dastlabki reja bo‘yicha kemaning suvga tushirilishi 2027-yil sentyabrga, flotga topshirilishi, ya’ni foydalanishga berilishi esa 2032-yilga rejalashtirilgan.

Kemaning texnik ko‘rsatkichlari

Loyihaga ko‘ra, aviatashuvchining uzunligi 285 metr, kengligi 72 metr, suvga botish chuqurligi 10,1 metr bo‘lib, to‘liq suv ko‘tarmasi taxminan 60 ming tonnani tashkil etadi. Bu hozirda xizmatda bo‘lgan TCG Anadolu universal desant kemasi ko‘rsatkichlaridan taxminan 2,2 barobar katta. Shu bilan birga, MUGEM TCG Anadoluning modifikatsiyasi emas, balki mustaqil loyiha sifatida yaratilmoqda. Maksimal tezligi 48 km/soatdan oshishi, suzish masofasi esa 18 500 km ga yetishi kerak. Kema bortida asosiy ekipaj, uchuvchilar, texnik mutaxassislar va xizmat ko‘rsatuvchi xodimlar hisobga olingan holda 2500 tagacha odam joylashishi mumkin. Jangovar yurishlarda aviatashuvchini esminetslar, fregatlar va suv osti kemalari kuzatib borishi rejalashtirilgan; kema zamonaviy havo mudofaasi vositalari bilan ham ta’minlanadi. Energetik qurilma to‘rtta GE LM2500 gaz turbinasini o‘z ichiga oladi, ularning har biri taxminan 23 MVt quvvatga ega; kichik tezliklarda energiya tejash maqsadida elektr harakatlagichlar ham nazarda tutilgan.

Aviaguruh: tasdiqlangan va tasdiqlanmagan ma’lumotlar

Aviatashuvchi 50 tadan ortiq turli uchish apparatini o‘zida ko‘tara oladi. Aviaguruh asosini, ehtimol, hozirda paluba versiyasi ishlab chiqilayotgan turk o‘quv-jangovar samolyoti Hürjet tashkil etadi. Shuningdek, dronlardan foydalanish rejalashtirilgan: Kızılelma zarba reaktiv droni, Anka-3 va Bayraktar TB3 apparatlari. Alohida ravishda Turkiya aviatashuvchidan ko‘tarilib, uning palubasiga qo‘nishi mumkin bo‘lgan Kaan qiruvchi samolyotining variantini ishlab chiqishi mumkinligi haqida xabarlar tarqalgan edi, biroq bu ma’lumotlar tasdiqlanmagan — manba ularning tasdiqlanmagan holatini aniq qayd etgan.