O‘zbekistonda Garvard tibbiyot maktabi bilan hamkorlikda genetik tadqiqotlar joriy etiladi

Genetika va bioetika: tibbiyotdagi yangi yo‘nalishlar

Prezident Shavkat Mirziyoyev tibbiyot va farmatsevtika sohasi xodimlari bilan uchrashuv o‘tkazdi, unda sog‘liqni saqlash tizimini rivojlantirishning bir nechta yangi yo‘nalishi e’lon qilindi, deb xabar beradi Daryo.uz. Ulardan asosiysi — Garvard tibbiyot maktabi bilan hamkorlik: uning bilan birga merosiy kasalliklar bo‘yicha mutaxassislar tayyorlanadi va O‘zbekistonda genetik tadqiqotlar joriy etiladi.

Biotexnologiyalar uchun huquqiy asos

Davlat rahbari genomika, hujayra texnologiyalari va biotexnologiyalar jahon tibbiyotiga ilgari davolanmagan ko‘plab kasalliklar uchun yechim topish imkonini berayotganini, ammo ilmiy taraqqiyot tadqiqotchilarning mas’uliyatini oshirayotganini qayd etdi. «Inson hayoti va sog‘lig‘iga aloqador tadqiqotlarda uning huquqlari, roziligi va qadr-qimmati birinchi o‘rinda bo‘lishi kerak», — deb ta’kidladi prezident. Shu munosabat bilan bioetika va biotexnologiyalar uchun mustahkam huquqiy asos yaratish rejalashtirilgan — aslida bu genetik tadqiqotlarning joriy etilishi ushbu sohada tartibga solish bilan birga borishini anglatadi.

Jamoa modeli va hududiy vazifalar

E’lon qilingan yana bir o‘zgarish ish tashkil etishga tegishli: Mirziyoyev so‘zlariga ko‘ra, «sifatli tibbiy yordam ko‘rsatish uchun bitta shifokor yetarli emas — uning yonida uyg‘un ishlaydigan jamoa bo‘lishi kerak». Respublika tez tibbiy yordam markazida kuchli neyroxirurgiya maktabi shakllantirilgan bo‘lib, uning tajribasini hududlarga yoyish rejalashtirilgan: u yerga jarrohlar, anesteziologlar, reanimatologlar, assistentlar va hamshiralardan iborat jamoalar yuboriladi. Tumanlar va mahallalardagi ixtisoslashtirilgan markazlar faoliyatining yangi tizimi joriy etiladi, birinchi bo‘g‘in xodimlarini o‘qitish bilan birga; tibbiy jamoalar markazlarda uch-to‘rt oylik malaka oshirishdan o‘tadi va bu talab qolgan markazlarga ham tatbiq etiladi.

Hududlarga investitsiyalar

Alohida topshiriq soha iqtisodiyotiga tegishli: kelgusi yili mamlakatning har bir hududiga kamida 150 million dollar investitsiya va grant jalb etishvazifasi qo‘yildi; tegishli ko‘rsatmalar hudud rahbarlariga berildi. Shu tariqa uchrashuv ilmiy-tibbiy tashabbuslarni (genetika, bioetika, jamoa modeli) ham, hududiy hokimiyatlar uchun aniq moliyaviy vazifalarni ham birlashtirdi.