Asosiy ma’lumotlar

  • 2025-yilda tashkil etilgan koalitsiya 10 shahargacha kengaydi: Bishkek, Manas, Isfara, Farg‘ona va Qo‘qon qo‘shildi.
  • Ikkinchi mintaqaviy dialog 19–20-oktyabr kunlari Yaponiya hukumati qo‘llab-quvvatlashi bilan Toshkentda bo‘lib o‘tdi.
  • Milliy seysmologik institutlar zilzilaga tayyorlik bo‘yicha o‘zaro hamkorlik memorandumini imzoladi.

Koalitsiya 10 shahargacha kengaydi

Farg‘ona va Qo‘qon Markaziy Osiyo shaharlari barqarorligi koalitsiyasi ishtirokchilari ro‘yxatidagi Namanganga qo‘shildi. 2025-yilda tashkil etilgan koalitsiyadagi shaharlar umumiy soni 10 taga yetdi. Avvalroq a’zo bo‘lgan Petropavlovsk (Qozog‘iston), O‘sh (Qirg‘iziston), Dushanbe (Tojikiston), Ashxobod (Turkmaniston) va Namangan (O‘zbekiston)ga Bishkek va Manas (Qirg‘iziston), Isfara (Tojikiston), shuningdek, Farg‘ona va Qo‘qon (O‘zbekiston) qo‘shildi. Buning haqida 19–20-oktyabr kunlari Toshkentda bo‘lib o‘tgan shaharlar barqarorligi bo‘yicha ikkinchi mintaqaviy dialog davomida e’lon qilindi. Uning maqsadi hamkorlikni mustahkamlash va mahalliy jamoalarni iqlim tahdidlari hamda tabiiy ofatlar xavfiga tayyorlash bo‘yicha qo‘llab-quvvatlashni muhokama qilish edi.

Tashkilotchilar va qo‘llab-quvvatlash

Dialogni O‘zbekiston Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Favqulodda vaziyatlar va tabiiy ofatlar xavfini kamaytirish markazi hamda BMT Taraqqiyot dasturi (BMTDP) tashkil etdi. U Yaponiya hukumati qo‘llab-quvvatlashi bilan ikkita mintaqaviy loyiha doirasida bo‘lib o‘tdi: «Markaziy Osiyoda shaharlarning ofatlar va iqlim o‘zgarishi xavflariga chidamliligini oshirish» va «Markaziy Osiyoda ofatlar xavfini kamaytirish mintaqaviy tizimini mustahkamlash». O‘zbekistondagi BMTDP vakolatxonasi matbuot xizmati ma’lumotlariga ko‘ra, koalitsiya shaharlarga tajriba almashish hamda suv toshqinlari, zilzilalar va boshqa xavflarga tayyorlanish uchun amaliy yechimlarni topishga, shuningdek, uzoq muddatli rivojlanishni rejalashtirishda iqlim xavflarini hisobga olishga imkon beradi. O‘sh, Manas, Isfara, Farg‘ona va Qo‘qon shaharlari koalitsiya doirasida GIZ — Xalqaro hamkorlik bo‘yicha nemis jamiyati tomonidan qo‘llab-quvvatlanadi.

Seysmologlar memorandumi

Mintaqa mamlakatlarining milliy seysmologik institutlari zilzilaga tayyorlik sohasidagi o‘zaro hamkorlikni mustahkamlashga kelishib oldi. Tadbirda imzolangan memorandum ilmiy bilimlar almashinuvi, muvofiqlashtirishni yaxshilash va mamlakatlarga seysmik faollik xavflarini baholash hamda ogohlantirishda yordam berish uchun asos yaratadi.

Ishtirokchilar bayonlari

«Bizning umumiy maqsadimiz — xavfsiz va barqaror shaharlar hamda jamoalar», — dedi O‘zbekiston favqulodda vaziyatlar vaziri o‘rinbosari Xurshid Sotiyev, hukumatlar, taraqqiyot hamkorlari, BMT muassasalari, ilmiy hamjamiyat va nodavlat tashkilotlar bilan hamkorlikka tayyorlikni qayd etib. O‘zbekistondagi BMTDP doimiy vakili Akiko Fudziy shaharlar rivojlanishi mumkin bo‘lgan xavflarni hisobga olib amalga oshirilishi lozimligini, profilaktika, tayyorlik va barqaror infratuzilmaga yo‘naltirilgan har bir investitsiya hayotni saqlab qolishini va rivojlanish natijalarini himoya qilishini ta’kidladi. O‘zbekistondagi Yaponiya elchisi Kendzi Xirata turar-joy fondi va infratuzilmada saqlanib qolayotgan tuzilaviy zaiflikni, xavflarni boshqarish salohiyatidan oldinda borayotgan urbanizatsiyani hamda iqlim o‘zgarishi oqibatlarining tezlashishini qayd etdi; uning so‘zlariga ko‘ra, Yaponiya ofatlar xavfini kamaytirish bo‘yicha mintaqaviy va global hamkorlikni qo‘llab-quvvatlash uchun tajriba, bilim va resurslarni bo‘lishishda davom etadi.

Dialog dasturi

Dialog ishtirokchilari BMTDP qo‘llab-quvvatlayotgan pilot shaharlar tajribasini, tabiiy ofatlarga tayyorlikni ta’minlashning amaliy vositalarini, shuningdek, xavfsizroq va chidamliroq shaharlar qurish bo‘yicha Yaponiyaning ilg‘or tajribasini o‘rganib chiqdi.