Asosiy ma’lumotlar

  • AQShning YI dagi elchisi Endryu Pazder YI ning sun’iy yo‘ldoshlar spektri bo‘yicha rejasi sababli Yevropa kompaniyalariga nisbatan AQSh bozorida «vayron qiluvchi» javob ehtimolini qoldirdi.
  • Yevropa Komissiyasining taklifi spektrning «sun’iy yo‘ldosh-smartfon» qismini Yevropa operatorlari uchun bronlashni nazarda tutadi, bu SpaceX va Amazonning kirish imkoniyatini cheklashi mumkin.
  • SpaceX o‘zgarishlar Ukrainadagi aloqaga zarba berishi mumkinligi haqida ogohlantirdi, u yerda Starlink fuqarolik va harbiy aloqada muhim rol o‘ynaydi.

Mojaraning mohiyati

AQShning Yevropa Ittifoqidagi elchisi Endryu Pazder yakshanba kuni e’lon qilingan Financial Times intervyusida, agar YI Yevropa Komissiyasining smartfonlar sun’iy yo‘ldoshlarga to‘g‘ridan-to‘g‘ri ulanishda foydalanadigan radiospktrning katta qismini Yevropa operatorlari uchun bronlash taklivini qabul qilsa, Yevropa kompaniyalari AQSh tomonidan mumkin bo‘lgan javobga «hazarda bo‘lishi kerak»ligini ogohlantirdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, oqibatlar AQSh bozori hajmini hisobga olganda «juda vayron qiluvchi» bo‘lishi mumkin.

Reja kimga ta’sir qiladi

Taklif SpaceX — Starlink sun’iy yo‘ldoshlar tarmog‘i operatori va Amazon kabi xorijiy kompaniyalarning kirish imkoniyatini cheklashi mumkin. SpaceX allaqachon taklif etilayotgan o‘zgarishlarni tanqid qilib, ular Ukrainadagi bog‘liqlikka zarba berishi mumkinligi haqida ogohlantirdi, u yerda Starlink Rossiyaning to‘liq miqyosli bosqinidan buyon fuqarolik va harbiy aloqada muhim rol o‘ynaydi.

Elchining pozitsiyasi

Pazder Yevropaning nozik hukumat ma’lumotlarini himoya qilish huquqini tan oldi, lekin qonunchilik amerikalik raqobatchilarni siqish uchun ishlatilmasligi kerakligini aytdi. «Agar maqsad Qo‘shma Shtatlarni kamroq raqobatbardosh qilish bo‘lsa, menimcha, bu qonunchilikning qonuniy maqsadi emas», — dedi u va «amerikalik kompaniyalarni kamroq raqobatbardosh qilish orqali Yevropa kompaniyalarini raqobatbardoshroq qilish mumkin emas»ligini qo‘shdi.

DMA ga e’tirozlar va hamkorlikka chaqiriq

Elchi shuningdek, YI ning Raqamlar bozori to‘g‘risidagi qonuni (Digital Markets Act) amerikalik texnologik kompaniyalarga jarimalar orqali daromad olish uchunmi yoki raqobatni rivojlantirish uchunmi qo‘llanayotganiga shubha bildirdi. U Bryussel va Vashingtonni sun’iy intellekt va kvant hisoblash sohasida Xitoy bilan poygada hamkorlik qilishga chaqirib, regulyator nizolar umumiy manfaatlarga zarba berish xavfini ogohlantirdi: «Yevropa bilan urushib emas, hamkorlik qilsak, ancha osonroq bo‘lardi».