Yevropa Lula da Silvaning Braziliyada to‘rtinchi muddatga qayta saylanishini tabriklaydi

Prognozlarni qulatgan g‘alaba

Braziliya prezidenti Lula da Silva to‘rtinchi muddatga qayta saylandi: hisob-kitob ma’lumotlariga ko‘ra, u raqibi Flavio Bolsonarodan deyarli 4,4 million ovozga oldinda bo‘lib, umumiy ovozlarning 51,8 foizini to‘pladi. Natijalar Lotin Amerikasidagi eng zich aholi yashaydigan mamlakatda o‘ng burilish haqidagi prognozlarni qulatdi — birinchi turdan keyin ko‘plab so‘rovnomalar Bolsonaroning g‘alabasini bashorat qilgandi. Buni Euronewsning rus va ingliz tilidagi versiyalaridagi Yevropaning munosabatiga bag‘ishlangan materialida yoritib berdi.

Bu natija Bryussel uchun nimani anglatardi?

Yevropa Ittifoqi uchun saylov natijasi MERCOSUR — Braziliya, Argentina, Paragvay va Urugvaydan iborat blok bilan savdo kelishuvi sababli tamoyil jihatidan ahamiyatli edi, chunki kelishuv yanvarda imzolangan edi. Ushbu kelishuv AQSh prezidenti Donald Trampning jarima tariflariga javob sifatida ko‘rilgan edi va Bryussel MERCOSURning «zanjirlaridan» xalos bo‘lishni hamda AQSh bilan alohida bitimlar tuzishni chaqirgan Bolsonaro uni xavf ostiga qo‘yishidan qo‘rqardi. Lula bilan kelishuvni Yevropa Komissiyasi raisi Ursula fon der Lyayen va Yevropa Kengashi raisi Antoniu Kosta chambarchas bog‘lagan edi — ular tabriklovchilar orasida birinchi bo‘ldi. «Braziliyada demokratiya va farovonlik g‘alaba qozondi», — deb yozdi fon der Lyayen; Kosta yakshanba kuni kechqurun Lula bilan shaxsan telefon orqali gaplashdi. Tabrik yo‘llaganlar orasida Emmanuel Makron, Niderlandiya bosh vaziri Rob Yetten va Portugaliya bosh vaziri Luish Montenegru ham bor edi, Ispaniya bosh vaziri Pedro Sanches esa g‘alabani «katta» deb atab, Ispaniyada bo‘lib o‘tadigan muddatidan ilgari o‘tkaziladigan saylovlar bilan o‘xshashlik o‘rnatdi: «Braziliyada sodir bo‘lgan narsa Ispaniyada ham sodir bo‘ladi».

Natijalarni tan olishmaslik va qolgan kelishmovchiliklar

Otasi Jair Bolsonaro qamoqda bo‘lgan Flavio Bolsonaro to‘ntarishga urinish ishi bo‘yicha, ovoz sanashiga e’tiroz bildirib, saylovlarni bekor qilishni talab qilmoqda. Uning so‘zlariga ko‘ra, sud hokimiyatining jamoat transportidagi kechikishlar va kuchli yomg‘irlar tufayli ovoz berish vaqtini uzaytirish qarori «iflos hiyla» bo‘lgan. Euronews ma’lumotlariga ko‘ra, Bolsonaroning g‘alabasi Tramp ma’muriyati o‘z hukmronligini o‘rnatishga harakat qilayotgan mintaqada, shu jumladan «Donro doktrinasi» deb ataluvchi yondashuv doirasida o‘ng burilishni mustahkamlab qo‘yardi; aynan Tramp Yevropa Ittifoqi va Braziliyani erkin savdo, farovonlik va Amazonka hamda iqlim siyosati asosida yaqinlashtirgan deb hisoblanadi. Shu bilan birga, nashr saqlanib qolgan kelishmovchiliklarga e’tibor qaratadi: BRICS a’zosi sifatida Braziliya Rossiyaning Ukrainaga to‘liq miqyosdagi bosqini masalasi hamda boshqa masalalarda Moskva bilan yaqin aloqalarini saqlab qolmoqda.