Asosiy ma’lumotlar

  • One Stopning uç modeli: bir binoda birgalikda işlaş, eksport va importni ajratiş, tekşiruv natijalarini özaro e’tirof etiş
  • 2026-yil dekabrigaça Qirğiziston bilan beşta ötkaziş punkti böyiça muzokaralar rejalaştirilgan
  • Bojxona qömitasi çegaradan ötiş vaqtini ikki baravar qisqariş ehtimolini baholamoqda

Çegarada yagona töxtaş (One Stop) böyiça muzokaralar

Özbekiston Qozoğiston va Qirğiziston bilan ayrim çegara bojxona postlarida yagona töxtaş (One Stop) tamoyilini joriy etiş böyiça muzokaralar olib bormoqda. Buni 11-noyabr kuni bölib ötgan matbuot anjumanida Bojxona qömitasi boşqarmasi boşliği Farxod Olimjonov ma’lum qildi, deb yozadi Spot.uz; Gazeta.uz dasturiy hujjatlardan tafsilotlarni qöşdi.

Nazoratni taşkil etişning uç modeli

Olimjonovning aytişiça, bunday faoliyatning uç modeli mavjud. Birinçisi ikki davlatning bojxona organlarini bir binoda birgalikda işlaşini nazarda tutadi. Ikkinçisida organlar alohida binolarda işlaydi, biroq vazifalarni bölib oladi: bir tomon eksportni, ikkinçisi importni rasmiylaştiradi. Uçinçi model tekşiruv natijalarini özaro e’tirof etiş va idoralar örtasida ma’lumot almaşişni nazarda tutadi: çegaraning bir tomonida tekşirilgan yuk ikkinçi tomonda qayta nazoratdan ötmaydi. «Masalan, agar biz mamlakatimizdan eksport qilinayotgan yukni tekşirgan bölsak, qöşni davlat, masalan, Qozoğiston uni importda qayta tekşirmaydi. Yoki aksinça», — deb izohlagan qömita vakili.

Hujjatlarda allaqaçon mustahkamlangan narsalar

Gazeta.uz qayd etişiça, One Stop joriy etiş nazarda tutilgan 2026-yil 27-avgustdagi prezident farmonida bojxona organlari faoliyatini takomillaştiriş töğrisida, unda «Yangi Özbekiston bojxonasi — 2030» strategiyasi tasdiqlangan. 2026-yil dekabrigaça Qirğiziston bilan beşta ötkaziş punktida qöşma nazorat böyiça muzokaralar rejalaştirilgan: avtomobil yöllaridagi «Rişton», «Vodil», «Oqqiya» va «Çaşma», şuningdek temir yöldagi «Xonobod» punktlarida. Mas’ul etib Bojxona qömitasi, Davlat xavfsizligi xizmatining Çegara qöşinlari, Taşqi işlar vazirligi va «Özbekiston temir yöllari» belgilangan.

Çeklovlar va kutilayotgan samara

Olimjonov ta’kidlaganidek, tizimni işga tuşirişni faqat Özbekistonning xohişi bilan hal qilib bölmaydi: muzokaralar davomida tamoyil qanday şaklda joriy etilişi kelişilişi kerak. Işga tuşirişning aniq sanasi atalmagan. Iyul oyida Bojxona qömitasi raisi Akmalxuja Mavlonov One Stop bosqiçma-bosqiç joriy etiş rejalari haqida xabar bergan edi, uning maslahatçisi Rustam Qobilov esa hozir yuk maşinalariga protseduralarni ikki marta — Özbekiston tomonida va qöşni davlatda ötişga töğri kelişini tuşuntirgan. Idoaning baholaşiça, yangi tizim çegaradan ötiş vaqtini ikki baravar qisqartirişi mumkin.

Yuk oqimi ösişi konteksti

Özgarişlar zarurati yuklama ösişi bilan boğliq: Bojxona qömitasi ma’lumotlariga köra, oxirgi uç yilda çegara postlaridan ötayotgan yuk avtomobillari soni 70 foizga ösib, sutkalik 5,1 mingdan oşgan. 2030-yilga borib hokimiyatlar bu körsatkiçni kamida 10,5 mingga yetkazişni maqsad qilgan; buning uçun sakkiz postni rekonstruksiya qiliş va yana uçida yangi terminallar hamda töxtaş joylari quriş rejalaştirilgan.