Asosiy ma’lumotlar
- 100 dan ortiq ekipaj a'zosi bölgan K-55 suv osti kemasi Tinç okeaniga ötiş böyça topşiriqni bajarayotgan edi, kasalanganini tuşiriş imkonsiz edi
- Şapovalov öziga appenditsit taşxisini qöydi va peritonit başlanişidan oldin öziga operatsiya qilişga qaror qildi
- Operatsiyaga ikki dengizçi yordam berdi: biri asboblar yetkazdi va közgular orqali jarayonni kuzatdi, ikkinçisi yoruğlikni yönaltirdi va felşerning ongini nazorat qildi
K-55 kemasidagi favqulodda hodisa
1968-yil iyunida SSSR Şimoliy floti tarkibiga kiruvçi K-55 atom suv osti kemasi Şimoliy Muz okeanida xizmat ötayotgan edi. Kapitanga kemanani Tinç okeaniga olib ötiş topşiriği berilgan edi va suv osti kemasi Bering boğazi tomon yöl oldi. Kema bortida 100 dan ortiq harbiy xizmatçi bor edi, ular orasida ekipaj salomatligi uçun mas'ul bölgan harbiy şifokor-felşer Aleksey Şapovalov ham bor edi.
Keçiktirib bölmaydigan kasallik
Suv osti kemasi Çukotka dengiziga kirganda, felşerning özida tösatdan qorinda kuçli oğriq paydo böldi, söngra tana harorati kötarila başladi. Tajribali şifokor öziga taşxis qöydi: appenditsit. U kapitonga ma'lumot berdi, biroq kemanani qirğoqqa burib, Şapovalovni tuşiriş mutlaqo imkonsiz edi — suv osti kemasi muhim topşiriq böyça yurardi.
Ölim va operatsiya örtasidagi tanlov
Vaziyat xavfli edi: agar appenditsit yorilsa, qorin pardasi yalliğlanişi va içki a'zolar yiringlaşi başlanardi, felşerning ölimi muqarrar bölardi. Şapovalov oldida tanlov turdi: yotib ölimni kutiş yoki katta xavfga qaramay, öziga özi operatsiya qiliş. U ikkinçisini tanladi.
Operatsiya qanday ötdi
Şapovalov özining tor kayutasidagi oddiy stolni operatsiya stoliga aylantirdi, barça asboblarni sterilizatsiya qildi va dengizçilar orasidan ikki yordamçi tanladi. Merkulov familiyali dengizçi asboblar yetkazib berişi va közgu yordamida şifokorga operatsiya jarayonini körsatişi kerak edi. Ikkinçi dengizçi yoruğlikni yönaltirdi va zarur bölganda felşer ongini yöqotib qöymasligini kuzatib bordi.

