2026-yilning 10 oyida noqonuniy maynga oid 10 holat aniqlandi, zarar — deyarli 3 mlrd söm

Zarar va aniqlaniş dinamikasi

2026-yilning ön oyida Özbekistonda noqonuniy mayn bilan boğliq 10 holat aniqlandi; elektr energiyasidan ruxsatsiz foydalaniş oqibatida davlatga deyarli 3 mlrd söm zarar yetkazilgan. Bu ma’lumotlar 4-noyabr kuni Kontent tayyorlaş markazida ötkazilgan matbuot anjumanida elektr energiyasi, neft mahsulotlari va gazdan foydalanişni nazorat qiliş inspeksiyasi rahbariyati tomonidan e’lon qilindi, deb xabar beradi Gazeta.

Maynni hisoblagiç böyiça aniqlaş nima uçun qiyin

Inspeksiya boşqarmasi boşliği Botir Yoqubov noqonuniy mayn bilan boğliq aniqlangan holatlar soni yildan-yilga kamayayotganini qayd etdi: 2023-yilda 20 dan ortiq holat qayd etilgan bölsa, joriy yilning ön oyida 10 holat aniqlangan. Uning aytişiça, aniqlangan holatlar orasida kiçik uy mayn qurilmalari ham bor. Inspeksiya vakilining tuşuntirişiça, mayn uskunasini elektr iste’moli hajmi böyiça aniqlaş mumkin emas: uning energiya sarfi boşqa maişiy jihozlardan farq qilmaydi. «Mayn qurilmasi elektr energiyasini oddiy televizor, muzlatgiç yoki elektr isitgiçi kabi iste’mol qiladi. Şuning uçun uni faqat elektr sarfi tahlili orqali aniqlab bölmaydi», — dedi Yoqubov. Bunday hollarda huquqni muhofaza qiluvçi organlar internet-trafik va boşqa ma’lumotlarni örganadi, inspeksiya esa ular bilan hamkorlikda işlaydi.

Tarif noqonuniy mayn omili sifatida

Yoqubovning aytişiça, qonuniy mayn bilan şuğullanuvçi iste’molçilar elektr energiyasi uçun amaldagi tarifdan ikki baravar yuqori tarif böyiça tölaşi şart. «Yuqori tarif ham noqonuniy foydalanişning muhim omillaridan biri hisoblanadi», — dedi inspeksiya vakili. Şu tariqa idora özi qonuniy maynning qimmatligi va bir qism foydalanuvçilarning noqonuniy maynga ötişi örtasidagi boğliqlikka işora qilmoqda — bu inspeksiya keltirgan ikki faktning tahririyat taqqoslaşidir. Gazeta prezident farmoniga tayanib eslatganidek, mamlakatda Qoraqalpoğistonning butun hududini qamrab oluvçi maxsus mayn zonasi — Besqala Mining Valley taşkil etilgan edi, uning rezidentlari daromadlari 2035-yilgaça soliqlar va yiğimlardan ozod qilingan.