Rossiya Markaziy banki Euroclear’da hujjatlarni olib qöyişni talab qildi, depozitariyni Yevropa Komissiyasi bilan til biriktirganlikda aybladi

Talabning mohiyati

Rossiya Banki Belgiyaning birinçi instansiya sudiga murojaat qilib, Euroclear depozitariysining Bryusseldagi ştab-kvartirasiga sud ijroçisi yuborilişini, 2026-yil yoziga oid qoğoz va elektron materiallarni nusxalaş, tavsiflaş va saqlaş sörovini bildirdi. Bu haqda 5-noyabr kuni belgiyalik L’Eço gazetasi yozdi, unga Life.ru va Gazeta.Ru hamhavola qilmoqda. Regulyator Euroclearning Yevropa Komissiyasi va Yevropa Kengaşi bilan aloqalari haqidagi materiallarni olişni, ya’ni depozitariy Yevropa institutlari bilan sanksiyalar reglamentiga kiritilgan tuzatişlarni muhokama qilganmi yöqmi, buni aniqlaşni maqsad qilgan.

Markaziy bank nima isbotlamoqçi

Rossiya tomonining versiyasiga köra, Yevropa Ittifoqi 2026-yil 26-iyulda qabul qilgan va sanksiyali işlar böyiça Rossiya sudlarining qarorlarini Yevropa Ittifoqida ijro etişni taqiqlagan tuzatişlar Euroclear manfaatlarida qabul qilingan — Belgiyadagi sud jarayoniga ta’sir körsatiş maqsadida, u yerda depozitariy Rossiya sudining zararlarni undiriş töğrisidagi qarorini ijro etişiga qarşilik qilişga urinmoqda. Gazeta.Ru rus tomoni bu tuzatişlarni teng huquqli sud jarayoni va adolat tamoyillariga qilingan tajovuz deb baholayotganini qayd etadi. Eço naşr etgan da’voga köra, hujjatlarni olib qöyiş yozda Euroclear bilan YI institutlari örtasidagi axborot almaşinuvi haqidagi ma’lumotlarning töliq inventarizatsiyasini ta’minlaşi va keyingi sud jarayonlarida foydalaniş uçun möljallangan.

Aktlar böyiça nizolarning konteksti

Euroclear’da Rossiya aktlari 2022-yildan beri muzlatilgan: Life.ru ularning summasini «200 mlrd yevrodan ortiq» deb baholaydi, Gazeta.Ru esa €210 mlrd deydi. 2025-yil dekabrda Markaziy bank Moskva sudiga belgiyalik depozitariyga qarşi taxminan 18,2 trln rubllikda’vo arzi berib, aktlarni muzlatiş oqibatida yuzaga kelgan zararlarni qoplaşni talab qildi; 2026-yil martida sud regulyatorning talablarini qondirdi, şundan sö‘ng Markaziy bank qarorni xorijda tan oliş va ijro etişga erişişga kirişdi. Bundan avval Rossiya sudi Euroclearning uşbu undirişga qarşi şikoyatini rad etgan edi. Yozgi YI tuzatişlari YI davlatlari sudlariga Rossiya yuridik şaxslarining Rossiya sudlarining ayrim qarorlarini ijro etişga erişişini taqiqlaş imkonini berdi; Rossiya Banki ularni allaqaçon YI Sudida şikoyat qilgan. Bundan taşqari, Rossiya Taşqi işlar vazirligining iqtisodiy hamkorlik departamenti direktori Dmitriy Biriçevskiy Ğarbning Rossiya zaxiralarini Euroclear’dan umumyevropa tuzilmalariga köçirişga urinişlari xalqaro va şartnoma huquqini buzişini aytgan edi.