Özbekiston JSSTga a'zolik böyiça muzokaralarni 2026-yilda yakunlaş va 2027-yilda a'zo bölişni kutmoqda

A'zolik muddatlari: muzokaralar uçun 2026-yil, a'zolik uçun 2027-yil

Özbekiston Jahon savdo taşkilotiga a'zolik böyiça muzokaralarni 2026-yilda töliq yakunlaş va 2027-yilda uning a'zosi bölişni maqsad qilgan. Buni 3-noyabr kuni Toşkentda ötkazilgan matbuot anjumanida e'lon qildi mamlakatning JSSTga a'zolik böyiça işçi guruhi raisi Sung-Yo Çoy— Daryo xabar beradi. Uning aytişiça, joriy yilda işçi guruhi ikki marta yiğiliş ötkazdi, taşkilot a'zolari davlatlarining 400 dan ortiq savoliga javob berdi va 30 dan ortiq hujjat taqdim etdi.

Nima qilingan va nima qolgan

Iş ikki yönalişda olib boriladi. Birinçisi — tövar va xizmatlar bozorlariga kiriş böyiça ikki tomonlama muzokaralar: Özbekiston allaqaçon 30 dan ortiq kelişuvga erişgan va bu qism tez orada yakunlanişi kutilmoqda. Ikkinçisi — qonunçilik va taşqi savdo tartib-qoidalarini JSST talablariga muvofiqlaştiriş; bu texnik işning katta qismi işçi guruhining dastlabki hisobot loyihasida aks etgan. Sung-Yo Çoy a'zolar davlatlar Özbekistonning a'zoligini qöllab-quvvatlayotganini, ammo «muzokaralar oson keçmayapti» — har bir davlatning öz manfaatlari bor, hozirgi asosiy vazifa esa umumiy qöllab-quvvatlaşni qolgan masalalar böyiça aniq kelişuvlarga aylantiriş ekanini ta'kidladi.

A'zolik yölidagi islohotlar

Prezident administratsiyasining mas'ul xodimi Iskandarbek Genjayev allaqaçon qabul qilingan çora-tadbirlarni sanab ötdi: eksport uçun maxsus ruxsat talab qilinadigan tövarlar röyxati bekor qilindi — uning örniga eksport bojlarini tölaşning oçiq tartibi joriy etildi. Yirik davlat korxonalarining istisno huquqlari bekor qilindi: xususiy sektorga elektr va gaz energiyasini ulgurji va çakana sotiş, şuningdek, qora va rangli metallarni eksport qiliş hamda import qilişga ruxsat berildi. Uning sözlariga köra, bu islohotlar tufayli mamlakat a'zolikning yakuniy bosqiçiga çiqdi, hozirda köp tomonlama muzokaralarda Özbekistonga taklif etilayotgan majburiyatlar muhokama qilinmoqda — pozitsiya milliy manfaatlar hisobga olingan holda şakllantirilmoqda.

Muddatlar siljigan: 2026-yildagi va'dadan 2027-yilga

E'tiborli jihat şundaki, a'zolikning rasmiy ufqi siljigan. 2025-yilning oktabrida Prezident administratsiyasi rahbari Said Mirziyoyev a'zolik uçun uç davlatning roziligi qolganini ma'lum qilib, Özbekiston 2026-yilda JSST a'zosi bölişini aytgan edi. Daryo yozgan prezident farmoni esa 2026-yilning dekabrida a'zolikni rasmiy rasmiylaştirişga ötişni va bir yil içida qonunçilikni moslaştirişni yakunlaşni nazarda tutgan. Endi esa işçi guruhi rahbarining sözlariga köra, muzokaralarni 2026-yilda yakunlaş va 2027-yilda a'zolik haqida gap borilmoqda. Jarayonning özi 1994-yildan buyon — 32 yildan beri davom etmoqda va bir neça marta töxtatilgan: xalqaro ekspertlar bilan uçraşuvlar 2005-yilning örtasiga kelib töxtatilgan, faqat 2020-yilning iyulida qayta tiklangan; 2023-yildan boşlab iş prezidentning alohida nazorati ostida faollaşdi. Bugungi kunda JSSTga dunyo savdosining 97 foizini taşkil etuvçi 166 davlat a'zo.