Asosiy ma’lumotlar
- JSST ChAdOx1 BDBV va mRNA-1469 vakzinalarini, ya’ni Bundibugyo virusi uçun maxsus yaratilgan preparatlarni sinovlarga qöşişni tavsiya qildi
- KDRdagi epidemiya: 10 000 dan ortiq holat va 5 300 dan ortiq ölim, ölim darajasi 50 foizdan yuqori
- Tedros bir qança davlatlar joriy qilgan sayohat çeklovlarini bekor qilişga çaqirdi
Ikki yangi vakzina nomzodi sinovlarga qöşiladi
Jahon soğliqni saqlaş taşkilotining ekspert guruhlari Kongo Demokratik Respublikasida olib borilayotgan sinovlarga Ebola virusiga qarşi yana ikkita qöşimça vakzina nomzodini kiritişni tavsiya qildi. Ular aynan Bundibugyo virusi uçun maxsus işlab çiqilgan. Buni çorşanba kuni Jenevada ötkazilgan matbuot anjumanida taşkilot boş direktori Tedros Adhanom Ghebreyesus ma’lum qildi. Gap Oksford universiteti va Serum Institute of India hamkorligida yaratilgan ChAdOx1 BDBV hamda Moderna kompaniyasining mRNA-1469 vakzinalari haqida, deb hisobot berdi Anadolu.
Nega yangi vakzinalar kerak
Joriy epidemiyani keltirib çiqargan Bundibugyo virusi — Ebola virusining kam uçraydigan bir turi bölib, unga qarşi hozirgaça birorta ham vakzina tasdiqlanmagan, deb yozadi euronews. Sinovlar ötgan oyda Ervebo vakzinasi bilan boşlangan; bu vakcina Zaire virusi keltirib çiqaradigan Ebolaga qarşi tasdiqlangan, biroq Bundibugyo virusiga qarşi emas. Sinovlarni KDR Milliy biotibbiy tadqiqotlar instituti Jahon soğliqni saqlaş taşkiloti ham kirgan xalqaro hamkorlar yordamida ötkazadi. Tedros esa «vakzinalar kuçli vosita, ammo ular hozir hayotni saqlab qolayotgan isbotlangan çora-tadbirlarni almaştira olmaydi», deb ta’kidlab, tez tibbiy yordamga murojaat qiliş, aloqalarni aniqlaş, izolyatsiya, xavfsiz dafn marosimlari va jamoalar bilan işlaşni eslatdi.
Epidemiya qamrovi va sayohat çeklovlari bahsi
Ga köra, 31-oktabrdagi mamlakatning eng sönggi ma’lumotlarigaqaragan euronews xabariga köra, may oyida KDRda boşlangan epidemiya 10 000 dan ortiq odamning yuqişi va 50 foizdan yuqori ölim holatlariga olib kelgan — bu kuzatuvlar tarixidagi eng tez tarqalgan va eng yirik Ebola epidemiyasi. Epitsentr hali ham 5 103 halok bölgan bilan KDR bölib qolmoqda; holatlar Keniyada (töqqiz holat, ikki ölim — Anadolu keltirgan JSST ma’lumotlari böyiça), Nigeriya va Ugandada ham qayd etilgan. Gana va AQŞ KDRdan kelayotganlar uçun sayohat çeklovlarini joriy qildi. Tedros bu çoralarni qoralab: «Bunday çeklovlar töğri harakat qilgan davlatlarni jazolaydi, ma’lumot yaşirişga turtki beradi va epidemiya bilan kuraşga zarba beradi», dedi. Bu pozitsiyani Afrika kasalliklarni nazorat qiliş va oldini oliş markazlari ham qöllab-quvvatlaydi; ular epidemiya boşidan beri sayohat çeklovlari epidemiya davrida asosiy vosita bölmasligi kerakligini bildirib kelmoqda.

