Asosiy ma’lumotlar

  • Isitiş mavsumida gazlaştirilmagan hududlar uçun elektr energiyasi bazaviy normasi oyiga 200 dan 350 kVt·soatgaça oşirildi
  • Ehtiyojmand oilalarga noyabrda 1 mln söm bir martalik yordam tölanadi; tölovlar 30-noyabrgaça ötkazilişi kerak
  • Elektr va gaz uçun kompensatsiyalar 2028-yil 1-aprelgaça, kömir uçun esa 2029-yil 1-yanvargaça uzaytirildi

Gazsiz hududlar uçun oşirilgan norma

Özbekiston Vazirlar Mahkamasining 31-oktyabrdagi qarori bilan yoqilği-energetika tarmoğini bozor tamoyillariga ötkaziş şaroitida aholini ijtimoiy qöllab-quvvatlaş mexanizmlari tasdiqlandi; hujjat 2026-yil 1-noyabrdan kuçga kirdi. Bu haqda «Gazeta» lex.uz saytida eʼlon qilingan qarorga tayanib xabar berdi.

Isteʼmolçilar uçun nima özgaradi

Asosiy amaliy özgariş tabiiy gaz yöq yoki gaz yetkazib beriş qiyinlaşgan hududlarda yaşovçilarga tegişli: isitiş mavsumida ularning elektr energiyasi böyiça bazaviy isteʼmol normasi oyiga 200 dan 350 kVt·soatgaça oşiriladi. Qolgan maişiy isteʼmolçilar uçun norma 200 kVt·soat darajasida qoladi. Isitiş mavsumidan taşqari davrda bazaviy norma — 200 kVt·soat, gazlaştirilmagan hududlar uçun ham şunday. Mavsum davomiyligi har xil: Qoraqalpoğiston va Xorazm viloyatida — oktyabrdan fevralgaça, qolgan hududlarda — noyabrdan fevralgaça. Dastlabki 200 kVt·soat 650 söm, normadan ortiq 500 kVt·soatgaça bölgan hajm esa 900 söm bölgan tariflar böyiça oyiga 350 kVt·soat isteʼmol 265 ming söm örniga 227 500 sömga tuşadi — oyiga 37 500 söm tejaladi.

Uylar röyxati qanday aniqlanadi

Energetika vazirligi, «Hududgaztaʼminot» va «Hududiy elektr tarmoqlari» har yili gaz yöq yoki yetkazib beriş qiyinlaşgan hududlardagi uylar röyxati böyiça takliflar taqdim etişi kerak. Röyxatlarni Qoraqalpoğiston Vazirlar Kengaşi, viloyat va Toşkent hokimliklari tasdiqlaydi, söngra ular gaz taʼminoti va elektr tarmoqlari taşkilotlariga uzatiladi.

1 mln sömlik bir martalik yordam

2026-yil noyabrda prezident farmoni asosida ehtiyojmand oilalarning ayrim toifalariga 1 mln sömlik bir martalik yordam nazarda tutilgan. Unga Ijtimoiy reyestrdagi oilalar, şuningdek, reyestrdan taşqarida örtaça oylik daromadi bir kişiga 1,43 mln sömdan (minimal isteʼmol xarajatlarining ikki barobari) oşmaydigan oilalar ega böladi. Toşkentda markazlaşgan isitişga ega köp qavatli uylar aholisi uçun çegara yuqori — 2,145 mln söm. Yordamni, şuningdek, boşqalarning ğamxurligiga muhtoj yolğiz keksa fuqarolar va nogironligi bor odamlar hamda yetim bolalari bor oilalar ham oladi. Ayrim hollarda tuman va şahar ştablarining qarori bilan daromadi belgilangan çegaradan yuqori bölgan oilalar ham yordam olişi mumkin.

Tölov muddatlari

«Mahalla yettiligi» 10-noyabrgaça qöşimça röyxatlarni tayyorlaydi, ular 12-noyabrgaça «Inson» markazlariga uzatiladi, 15-noyabrgaça daromadlar tekşiriladi, 19-noyabrgaça yakuniy röyxat şakllantiriladi, 20-noyabrgaça Ijtimoiy himoya agentligi tölov röyxatlarini moliya agentlariga yuboradi, 30-noyabrgaça esa pul Xalq banki va Aloqabank orqali ijtimoiy yoki bank kartalariga ötkazilişi kerak. Qöşimça röyxatlarga ehtiyojmandlikning asosiy mezoniga köra tuman yoki şahar Ijtimoiy reyestridagi oilalar sonining 50 foizidan köpi kiritilmaydi.

Kompensatsiyalar uzaytirildi va kengaytirildi

Bazaviy norma doirasidagi va undan ortiq tariflar örtasidagi farq uçun kompensatsiya 2028-yil 1-aprelgaça uzaytirildi, Ijtimoiy reyestrdan taşqaridagi oilalar uçun daromad çegarasi 1,5 dan 2 minimal isteʼmol xarajatigaça — 1 072 500 sömdan 1 430 000 sömgaça oşirildi. Ular uçun davlat axborot tizimlari maʼlumotlari böyiça avtomatlaştirilgan tekşiruv nazarda tutilgan. Kömir uçun kompensatsiyani — tonnasi uçun 300 ming söm, lekin yiliga 600 ming sömdan köp bölmagan miqdorda — endi daromadi bir kişiga 1,43 mln sömgaça bölgan Ijtimoiy reyestrdan taşqaridagi oilalar ham olişi mumkin; xarid mycoal.uz platformasi orqali amalga oşirilişi kerak. Kömir xarajatlarini qoplaş dasturi 2029-yil 1-yanvargaça uzaytirildi. «Sahovat va kömak» jamğaridan kommunal xizmatlar va yoqilği uçun yordam mezonlari ham kengaytirildi.