Asosiy ma’lumotlar

  • WhatsApp akkauntlarını oğiriş va tanişlar nomidan qarz sörab qilingan firibgarlik holatlari ortgani qayd etildi
  • Mutaxassislar ikki bosqiçli autentifikatsiyani yoqiş va uning kodlarini heç kimga bermaslikni tavsiya qilmoqda
  • Akkaunt buzilganda qurilmani zavod sozlamalariga qaytarmaslik kerak — bu dalillarni yöq qiladi

WhatsApp akkauntlarına qilingan hujumlar sonining ortişi

Kiberxavfsizlik mutaxassislari Turkiyada ham, dunyoda ham WhatsApp akkauntlarını oğiriş holatlari va ular bilan boğliq firibgarlik urinişlari sonining ortib borayotganidan ogohlantirmoqda. Sxema quyidağiça işlaydi: begona akkauntga kirib olgan jinoyatçilar egasining yoziş uslubini taqlid qilib, uning kontaktlarına şoşilinç holda pul ötkazişni, ya'ni qarz berişni sörab xabarlar yuboradi. Bu haqda Anadolu naşriga İstanbul tijorat universiteti kiberxavfsizlik dasturi rahbari İbrohim Gündüzgil ma'lum qildi.

Akkaunt qanday buziladi

Gündüzgilning aytışiça, jinoyatçilar akkauntlara fişing, jumladan soxta havolalar va ijtimoiy muhandislik usullari orqali kiradi. Eskirgan ilovalar va operatsion tizimlardagi zaifliklardan ham hujumçilar foydalanişi mumkin, bundan taşqari muammo faqat WhatsApp bilan çeklanmaydi: Telegram va şunga öxşaş ilovalardagi faol sessiyalar ham xavf ostida. Mutaxassis muammoni texnik zaifliklar va foydalanuvçilar xulqining birgalikda röy berişi bilan boğlaydi. U zaifliklar faqat Android yoki iOS uçun xos emasligini, biroq sönggi xabarlarga köra eskirgan dasturiy ta'minotga ega iOS qurilmalarda bunday zaifliklar namoyon bölayotganini qayd etdi. İşonçsiz kompyuterlarda qoldirilgan WhatsApp Web sessiyalari ham, zararli dasturlar va soxta QR-kodlar yordamida qilingan hujumlar ham xavfli: foydalanuvçi başqa qurilmadan kimdir uning akkauntiga ulanganini sezmasligi mumkin.

Akkauntni qanday himoya qiliş kerak

Gündüzgil ikki bosqiçli autentifikatsiyani va başqa qoşimça xavfsizlik funksiyalarini yoqişni, biroq SMS orqali kelgan kodlarni heç qanday holatda başqa odamlara bermaslikni tavsiya qildi. U şuningdek, ilovalardagi ulangan qurilmalar röyxati va faol sessiyalarni muntazam tekşirib, notaniş qurilmalarga kiriş huquqini öçirib qöyişni maslahat berdi. Agar akkaunt baribir buzilgan bölsa, uning sözlarına köra, darhol tiklaş jarayonini başlaş va yaqin aloqalarni ogohlantiriş, pul sörovlarında esa suhbatdoşning şaxsini başqa aloqa kanali orqali tekşiriş kerak.

Akkaunt buzilganda nima qiliş kerak: Sabri Erdemirning maslahatlari

İstanbul tijorat universiteti kompyuter dasturlaş kafedrasi mudiri Sabri Erdemir dalillarni saqlaşga e'tibor qaratdi: şubhali xabarlarning skrinşotlari, havolalar, telefon raqamlari, pul söralgan bank rekvizitlari, ötkazmalar kvitansiyalari, şuningdek voqea sanasi va vaqti. Keng tarqalgan sezgiga zid ravişda, buzilgan qurilmada internetni öçiriş hujumni töxtatmaydi — jinoyatçi akkauntga başqa qurilmadan ulanişi mumkin. Asosiy ogohlantiriş: telefonni zavod sozlamalariga qaytarmaslik va ilovalarni öçirmaslik, çunki qayta örnatış jinoyatçilarni aniqlaşga yordam beradigan raqamli izlarni yöq qiladi. Moddiy zarar yuzaga kelganda darhol bankka murojaat qiliş, yöqotiş bölmasa-da, huquqni muhofaza qiluvçi organlara ariza beriş lozim — saqlangan dalillar aybdorlarni topişga va buzilgan akkauntdan keyinçalik foydalanilişining oldini olaşga yordam beradi.