Asosiy ma’lumotlar

  • Xakerlar zararli dasturlarda postkvant şifrlaş algoritmlaridan foydalanişni boşladi
  • Kaspersky GReAT mutaxassisi baholaşiça, bu jinoyatçilarga hozirça amaliy foyda keltirmaydi
  • Postkvant kriptografiyaga bölgan qiziqiş zamonaviy kriptografiyani buzişga qodir kvant kompyuterlar paydo böliş muddatlari prognozlarining özgarişi bilan boğliq

Postkvant algoritmlar zararli dasturlarda paydo böldi

Xakerlar zararli dasturlarga kvant kompyuterlar yordamida uyuştiriladigan hujumlarga çidamli şifrlaş algoritmlarini kiritişni boşlagan. Bu haqda «Gazeta.Ru» naşriga Sergey Lojkin, «Kaspersky laboratoriyasi»ning (Kaspersky GReAT) META va APAC mintaqalari böyiça Global tahdidlarni tadqiq qiliş va tahlil qiliş markazi rahbari ma’lum qildi. Uning sözlariga köra, bu hozirça jinoyatçilarga amaliy foyda keltirmaydi: bunday algoritmlar «şunçaki qiziq» yoki texnik imkoniyatlarni körsatiş maqsadida qöşilişi mumkin.

Bular qanday algoritmlar va nima uçun ular zararli dasturlarda paydo böldi

Söz postkvant algoritmlar haqida boradi — kvant kompyuterlar yordamida uyuştiriladigan hujumlarga qarşi turişga möljallangan şifrlaş usullari. Lojkin tuşuntirişiça, bu algoritmlar köp yillar oldin işlab çiqilgan va köplab sohalarda, jumladan, zararli dasturiy ta’minotda ham allaqaçon qöllanilmoqda — bu yangi hodisa emas. Ularga bölgan qiziqiş, xususan, zamonaviy kriptografik algoritmlarni buzişga qodir kvant kompyuterlar paydo böliş muddatlari böyiça prognozlarning özgarişi bilan ham boğliq. Mutaxassis qayd etişiça, kvant texnologiyalarida yutuq istalgan payt sodir bölişi mumkin, şu sababli ayrim taşkilotlar allaqaçon postkvant algoritmlariga ötmoqda, ayrim davlatlarda esa bundan foydalaniş davlat tuzilmalari va yirik kompaniyalar uçun majburiy talabga aylangan.

Bular jinoyatçilarga nima kerak

Lojkin baholaşiga köra, zararli dastur mualliflari postkvant algoritmlarni dasturlarini kelajakda şifr oçişdan himoya qiliş maqsadida emas, balki köproq obrö uçun — «har ehtimolga qarşi» va «hammaga öxşab qolmaslik» uçun işlatmoqda. Mutaxassis ta’kidlaganidek, jinoyatçilarda dastur-virusni kelajakdagi şifr oçişdan himoya qiliş kabi aniq maqsad hozirça yöq: «Bundan hozirça foyda yöq». Şu bilan birga, ma’lumotlarni himoya qiliş uçun postkvant kriptografiya qonuniy sektorda allaqaçon amaliy talabga aylanmoqda, jinoyat muhitida esa u hozirça köproq özini namoyiş qiliş vositasi bölib qolmoqda. Bundan taşqari, «Kaspersky laboratoriyasi» avval butun dunyodagi xakerlar «yoşarayotganini» ma’lum qilgan edi.