Asosiy ma’lumotlar
- Delta sinfidagi birinçi kosmoplan Apeiron deb nomlandi — nom 83 davlatdan kelgan minglab odamlar qatnaşgan oçiq ovoz beriş orqali tanildi
- Namoyiş 28-oktyabr kuni Arizona ştatining Mesa şahridagi işlab çiqariş korxonasida bölib ötdi; apparat uning doimiy bazasi böładigan Nyu-Meksikodagi kosmodromga yetkazildi
- Apeironning birinçi tijorat yölovçi parvozlari 2027-yilning ikkinçi çoragida kutilmoqda; suborbital parvozlar navbatida taxminan 675 çipta egasi qolgan
Yangi kosmoplan Apeiron nomini oldi
Virgin Galactic kompaniyasi Delta deb nomlangan yangi sinfning birinçi kosmoplanini ilk bor ommaviy namoyiş etdi. Apparatga Spaceşip Apeiron nomi berildi: bu söz qadimgi yunon tilidan olingan bölib, «çeksiz» yoki «çegarasiz» degan ma'nosini anglatadi. Nom 83 davlatdan kelgan minglab odamlar qatnaşgan oçiq ovoz beriş yöli bilan tanlandi. Kun.uz xabar berişiça, dastlab kompaniya xodimlari 276 ta nom variantini taklif qilgan, ulardan törttasi finalga çiqqan: Apeiron, Horizon («Ufq»), Explorer («Tadqiqotçi») va Ascend («Kötariliş»).
Namoyiş va kosmodromga yetkazib berilişi
Namoyiş 28-oktyabr kuni kompaniyaning Arizona ştatining Mesa şahridagi işlab çiqariş korxonasida bölib ötdi. Öşa kuni koinot samolyoti VMS Evega mahkamlangan kosmoplan Nyu-Meksiko ştatidagi kosmodromga yetkazildi, u yerda uning doimiy bazasi böładi. Endi muhandislarga bort elektronikasining dasturiy ta'minotini sozlaş va tekşiriş işlarini yakunlaş hamda apparatni sinov parvozlariga tayyorlaş kerak böładi. Kompaniyaning yangilangan ma'lumotlariga kö'ra, Apeironda birinçi yölovçi parvozlari 2027-yilning ikkinçi çoragida kutilmoqda — sinovlar muvaffaqiyatli yakunlangan taqdirda.
Avlodlar almaşinuvi: VSS Unitydan Deltagaça
Delta sinfi avvalgi VSS Unity kosmoplanini almaştiradi. U 2023-yilning yozidan 2024-yilning yoziga qadar yetti marta suborbital parvoz qilgan. Şundan sö'ng Virgin Galactic uning parvozlarini tö'xtatib, mablağ va resurslarni yangi avlod apparatlarini yaratişga yönaltirdi. Kompaniya yangi kosmoplanlarni ança intensiv foydalanişni rejalaştirmoqda: muntazam ekspluatatsiyaga çiqarilgandan keyin Delta seriyasidagi har bir apparat oyiga sakkiztagaça parvoz qilişi kerak. Bu sinfdagi ikkinçi kosmoplan allaqaçon qurilmoqda; uning tijorat parvozlari 2027-yilning ikkinçi çoragi oxiri yoki uçinçi çoragi boşiga rejalaştirilgan.
Parvozlarni kim kutmoqda
Yangi apparatlarning uçirilişini yuzlab kelajakdagi kosmik sayyohlar kutmoqda. Virgin Galacticning AQŞ Qimmatli qoğozlar va birjalar komissiyasiga topşirgan 2026-yil ikkinçi çoragi hisobotiga kö'ra, ilgari çipta sotib olgan taxminan 675 kişi hali ham suborbital parvoz navbatida turibdi. Ulardan 100 dan ortiği tayyorgarlikning boşlanğiç bosqiçiga kirişgan. Delta sinfidagi ikkinçi kosmoplan ekspluatatsiyaga topşirilgaç, tayyorgarlik jarayoniga qolgan çipta egalari ham jalb etilişi kutilmoqda.



