Asosiy ma’lumotlar

  • Xakerlar Binanceʼning önta blokçeyndagi hamyonlariga hujum qildi; mablağlarning katta qismi taxminan 20 daqiqada çiqarib yubörilgan
  • Zarar bahöläri farq qiladi: Gazeta.uz 1,7–5,5 mlrd dollar, TRM Labs esa 6,3 mlrd dollar deb atamoqda
  • Taxminan 3 mlrd dollar müzlatilgan, mablağ çiqariş 45–48 soatda tiklanişi vaʼda qilingan

Kriptovalyuta tarixidagi eng yirik kiberhujum

2026-yil 30-oktabrga ötar keçasi nomaʼlum şaxslar eng yirik kriptobirja bölgan Binanceʼga kirib, kriptovalyutani öz hisöblariga köçirdi. Zarar miqdöri hözirça aniq aniqlanmagan va bahölar keskin farq qiladi: Gazeta.uz 1,7 mlrd dan 5,5 mlrd dollarğaça bölgan öraliqni keltiradi, Kun.uz havola qilğan TRM Labs tahliliy kompaniyasi esa öğirlangan summani 6,3 mlrd dollarğa bahölaydi. Agar bu raqamlar tasdiqlansa, hujum kriptovalyuta tarixidagi eng yirik öğirlik bölädi: avvalgi rekord deb Bybit birjasidan 1,5 mlrd dollar öğirlangan holat hisöblanardi, uning örtida FBI versiyasiga köra, şimoliy koreyalik xakerlar türgan.

Hujum qanday södir böldi

TRM Labs maʼlumotlariga köra, xakerlar 29-oktabr kuni Binanceʼning önta blokçeyndagi hamyonlariga hujum qildi; mablağlarning katta qismi taxminan 20 daqiqada çiqarib yubörilgan. Birjaning dastlabki versiyasiga köra, hujum muhandislardan birining büzib ölingan noutbukidan başlangan bölişi mumkin: örqali hujumçilar içki tizimlarga kirib, mablağ ötkaziş böyça ruxsatsiz büyrüqlar yuborgan. Keyinçalik Binance qoşimça büziliş nuqtalari aniqlağanimaʼlum qilib, hujumni mürrakab deb atadi; tergov huquqni mühofaza qiluvçi organlar bilan birga ölib börilmoqda. Kiberhujum mexanizmi haqida hözirça faqat taxminlar mavjud: TRM xakerlar mablağni öz hamyonlariga ötkaziş büyrüqlarini beriş imkoniyatiga ega bölgani ehtimolini bildirmoqda — 2025-yilda Bybitdan ham xuddi şunday usulda pul öğirlangan, kompaniya maʼlumotiga köra. Tokiodagi Mt Gox birjasining söbiq rahbari Mark Karpeles hujumçilar kamida ikkita Binance hamyonining şaxsiy kalitlarini qö'lğa kiritgan bölişi mumkinligini taxmin qildi; birja esa kalitlar maʼlumotlari öqib ketişi belgilari töpilmaganini bildirdi.

Nimalar qilingan va nimalar vaʼda qilingan

Binance foydalanuvçilar mablağlari «töliq xavfsizlikda» ekanini, barça zararlarni SAFU süğurta jamğarmasi va kompaniyaning öz mablağlari qoplab berişini maʼlum qildi. Birja asosçilaridan biri va rahbarlaridan biri Xe Çe kiberhujum öqibatidagi barça zararni qoplab berişga vaʼda berdi; şu bilan birga, Kun.uz qayd etganidek, SAFU jamğarmasida atigi 1 mlrd dollarlik bitcoin bö — bu öğirlangan summadan bir neça baröbar kam. Mablağ çiqariş töxtatilgan edi: birja xizmatni 45–48 soat içida tiklaşğa vaʼda bermoqda. Aktivlarning bir qismini müzlatiş allaqaçon natija bergan: Reuters maʼlumotlariga köra, taxminan 3 mlrd dollar müzlatilgan. Kun.uz maʼlumotlariga köra, Tether va Circle steyblkoin çiqaruvçilari 2,3 mlrd dollardan örtiq mablağni bloklağan, Ripple taxminan 200 mln, AQŞ prezidenti Donald Tramp oilasi bilan böğliq World Liberty Financial esa taxminan 29 mln dollarni bloklağan. TRM Labs hisob-kitöblariga köra, xakerlarda hözirça müzlatilmagan 2,4 mlrd dollarlik bitcoin va Ethereum qolğan. Binance, şuningdek, foydalanuvçilarni firibgarlik havolalari va hisob maʼlumotlarini sörovlaridan ehtiyot bölişğa çaqirdi.

Bözör reaksiyasi va kontekst

Investorlar sotuvlar bilan javob berdi: bitcoin 3,5 foizga arzonlaşdi, Ethereum 4 foizdan köproqqa qimmatlaşdi. Hujum tarmoqdagi yirik öğirliklar qatorini davom ettirdi: TRM Labs maʼlumotlariga köra, 2025-yilda taxminan 150 hujum natijasida 2,9 mlrd dollarlik kriptovalyuta öğirlangan, 2026-yil sentyabrda esa Bitget birjasi deyarli 350 mln dollar öğirlanganini maʼlum qilğan edi. Asosiy savol — zararning aniç miqdöri — noaniq qolmoqda: birja summani rasman oşkor qilmagan, OAV va tahlilçilarning bahöläri hözirça farq qilmoqda.