Zelenskiy tinch yo‘l bilan hal qilish doirasida Rossiya uchun xavfsizlik kafolatlarini muhokama qilish mumkinligini aytgan

Zelenskiy Moskva uchun mumkin bo‘lgan kafolatlar haqida

Ukraina prezidenti Vladimir Zelenskiy Rossiyaga mojarorni tinch yo‘l bilan hal qilish bo‘yicha kelishuv doirasida xavfsizlik kafolatlari berilishi mumkinligini tan oldi. Buni Financial Times yozgan. Uning aytishicha, g‘arb davlatlari Moskvaning kafolatlar haqidagi talablarini muhokama qilishi mumkin, biroq Ukraina rahbari fikricha, avvalo Ukrainaning o‘zi uchun xavfsizlik kafolatlari bo‘yicha kelishib olish kerak.

Kiyevning pozitsiyasi va Yevropaning ishtiroki

«Avvalo biz ushbu urush masalasini hal qilishimiz kerak va faqat shundan keyin Rossiyani o‘z qarashlari hamda xavfsizlikka oid kutishlari asosida ko‘tarib chiqayotgan savollarga javob izlashimiz lozim. <...> Mening fikrimcha, Rossiya uchun xavfsizlik kafolatlari — Rossiyani tushunishicha — Yevropa va dunyodagi xavfsizlik tizimini o‘zgartirish deganidir», — dedi Zelenskiy. U shuningdek, hal qilish va xavfsizlik kafolatlari haqidagi muzokaralarda Yevropa ham ishtirok etishi lozimligini ta’kidladi: «Agar xavfsizlik kafolatlari formatiga o‘tsak va bu kafolatlar Yevropaning ishtirokini talab qilishi to‘g‘risida kelishuvga erishsak, unda Yevropa ushbu muzokaralarning bir qismi bo‘lishi kerak».

Oldingi nashrlar konteksti

Bayonot tayyorlanayotgan kelishuvlar haqidagi bir qator nashrlar fonida paydo bo‘ldi. 26-oktabr kuni «Ukrainskaya pravda» xabar berdiki, Kiyev noyabrda Abu-Dabida bo‘lib o‘tadigan uch tomonlama muzokaralarda suhbatni hududlar mavzusidan Ukraina va Yevropaning mojarodan keyingi xavfsizlik tizimini muhokama qilishga o‘tkazmoqchi. O‘sha paytda Telegraph yozdiki, Rossiya NATODan harbiy mavjudlikni 1997-yilgi darajaga qaytarishni talab qilishi mumkin. Bundan oldin, 22-oktabr kuni, Washington Post xabar berdiki, Amerika va Yevropa rasmiy shaxslari Rossiya bilan muzokaralar uchun Ukrainadagi mojaro tugatilgandan keyingi Yevropa xavfsizligiga oid «keng qamrovli taklif» ishlab chiqmoqda.

Nima ma’lum va noma’lum qolayotgani

Nashrlarni solishtirish xavfsizlik kafolatlari masalasi mumkin bo‘lgan hal qilishning markaziy elementiga aylanayotganini ko‘rsatadi: «Ukrainskaya pravda» ma’lumotlariga ko‘ra, Kiyev aynan hududlarni emas, balki xavfsizlik arxitekturasini muhokama qilishga niyat qilgan, Washington Post so‘zlariga ko‘ra esa g‘arb rasmiy shaxslari tegishli taklifni tayyorlamoqda. Shu bilan birga, kafolatlarning aniq parametrlari — ham Ukraina, ham Rossiya uchun — nashrlarda ochib berilmagan, Telegraph ma’lumotlariga ko‘ra esa NATOni 1997-yilgi darajaga qaytarish haqidagi Moskva pozitsiyasi hozircha tasdiqlangan kelishuv emas, balki faqat mumkin bo‘lgan talab sifatida qolmoqda.