Asosiy ma’lumotlar
- «Uzbekneftegaz»ning CNPC bilan hamkorlik hajmi $1 mlrd dan oshdi — import shartnomalari, xizmat ko‘rsatish va qo‘shma loyihalar.
- Neft mahsulotlarining uzoq muddatli yetkazib berishi, CNPC’ning Toshkentdagi vakolatxonasini ochish va Gubkin universiteti filialiga qo‘llab-quvvatlash muhokama qilindi.
- M-25’dagi avariya oqibatlarini bartaraf etish: 2026-yil dekabriga qadar to‘rtta qo‘shimcha quduq qazish, avariya oqibatlarini to‘liq bartaraf etish — 2027-yilning birinchi yarmida.
Toshkentdagi muzokaralar
20-oktabr kuni «Uzbekneftegaz» boshqaruv raisi Abdug‘ani Sanginov Chjou Sinxuay boshchiligidagi Xitoy milliy neft-gaz korporatsiyasi (CNPC) delegatsiyasi bilan uchrashuv o‘tkazdi, deb xabar berdi o‘zbekistonlik davlat kompaniyasining matbuot xizmati. Neft-gaz sohasidagi hamkorlikni kengaytirish, qo‘shma loyihalarni tezlashtirish va yangi tashabbuslarni ilgari surish muhokama qilindi. «Uzbekneftegaz» ma’lumotlariga ko‘ra, CNPC bilan hamkorlikning umumiy hajmi $1 mlrd dan oshdi — bu summaga import shartnomalari, xizmat ko‘rsatish va qo‘shma loyihalar kiradi. Shu bilan birga, Gazeta.uz qayd etganidek, yo‘nalishlar bo‘yicha taqsimot, summaning shakllanish davri va amalda o‘zlashtirilgan mablag‘lar hajmi aniqlanmaydi.
CNPC’ning qizil korxonalar bilan hamkorligi
Tomonlar qudrash, geologik-qidiruv, seysmik qidiruv, qatlamlarning gaz o‘tkazuvchanligini oshirish, raqamlashtirish, loyihalash va uskunalar yetkazib berish bo‘yicha ishlar natijalarini ko‘rib chiqdi. Bu yo‘nalishlarda «Uzbekneftegaz» CNPC tarkibiga kiruvchi Xibu, BGP, CCDC va CNLC kompaniyalari bilan hamkorlik qiladi, ularning loyihalari tarmoqning texnologik salohiyatini mustahkamlashga qaratilgan.
M-25 konidagi avariya
Asosiy mavzulardan biri Surxondaryo viloyatining Boysun tumanidagi «Mustaqillikning 25 yilligi» (M-25) gaz konida avariya oqibatlarini bartaraf etish bo‘ldi. Loyiha doirasida maxsus yuklamani kamaytiruvchi (qutqaruv) quduqlar qazish rejalashtirilgan bo‘lib, ular yordamida mutaxassislar nazoratsiz gaz chiqishini to‘xtatishga umid qilmoqda. Iyun oyida Sanginov ishlarga xitoylik CCDC kompaniyasini jalb etilgani haqida xabar bergan edi: uning so‘zlariga ko‘ra, Rossiya, AQSh va Janubiy Koreya kompaniyalarining takliflari ko‘rib chiqilgandan so‘ng uning texnik yechimi eng yaxshisi bo‘lib chiqqan. Kompaniya rahbari 2026-yil dekabriga qadar to‘rtta qo‘shimcha quduq qazishni boshlash, avariya oqibatlarini esa to‘liq 2027-yilning birinchi yarmida bartaraf etish rejalashtirilganini ma’lum qilgan edi. Avgust oyida «Uzbekneftegaz» Ko‘frun qishlog‘i yaqinidagi 604-sonli avariya qudug‘ida ishlar boshlanganini, buning uchun Xitoydan 40 dan ortiq maxsus texnika yetkazib berilishi ko‘zda tutilganini xabar qilgan edi; o‘sha paytda ishlarni 2027-yilning iyuliga qadar yakunlash rejalashtirilgan edi.
Avariya xronikasi
2024-yil 1-sentabrda konning 604-sonli qudug‘ida qudrash ishlari vaqtida vodorod sulfidi miqdori yuqori bo‘lgan gaz oqishi yuz berdi, to‘rt kishi halok bo‘ldi, mahalliy aholi evakuatsiya qilindi. Jinoyat ishi qo‘zg‘atilgani haqida xabar berilmagan. 2025-yil mart oyida gaz chiqishi allaqachon boshqa quduqda — 202-sonlida yuz berdi; keyingi chiqishlarning oldini olish uchun konidagi gaz yondirildi. M-25’dagi gaz zaxiralari 150–170 mlrd kub metr deb baholanadi. Gazeta.uz ma’lumotlariga ko‘ra, bu O‘zbekistonning eng yirik o‘zlashtirilmagan gaz konlaridan biri bo‘lib, zaxiralarning katta qismi karbonat angidrid va vodorod sulfidi miqdori yuqoriligi bilan ajralib turadi.
Neft mahsulotlari yetkazib berish va CNPC vakolatxonasi
Tomonlar O‘zbekistonning ichki bozorini uzluksiz ta’minlash uchun neft mahsulotlari yetkazib berish manbalarini diversifikatsiya qilishni muhokama qildi va uzoq muddatli yetkazib berish hamda tarmoq kompaniyalarining o‘zaro hamkorligini muvofiqlashtirish mexanizmlarini ishlab chiqishga tayyorlik bildirdi. Avvalroq «Uzbekneftegaz» Xitoydan Jet A-1 aviatsiya yoqilg‘isining uzoq muddatli yetkazib berishini ko‘rib chiqayotgani haqida xabar bergan edi. Shu bilan birga, Gazeta.uz qayd etganidek, kompaniya xabarida qanday neft mahsulotlari, qanday hajmlarda va qanday shartlar asosida yetkazib berilishi ko‘zda tutilayotgani aniqlanmaydi; yangi shartnomalar imzolanganligi haqida ham xabar berilmagan. Bundan tashqari, uchrashuvda CNPC’ning Toshkentdagi doimiy vakolatxonasini ochish, qo‘shma loyihalarni muvofiqlashtirish uchun ma’muriy infratuzilma yaratish va ijtimoiy tashabbuslarni rivojlantirish taklif qilindi. Kadrlar tayyorlash sohasida tomonlar tarmoq uchun muhandis-texnik mutaxassislar tayyorlash maqsadida I. M. Gubkin nomidagi Rossiya davlat neft va gaz universitetining Toshkent filialini qo‘llab-quvvatlash imkoniyatini ko‘rib chiqdi.
