Asosiy ma’lumotlar

  • Raqamli to‘lovlar O‘zbekiston KMB amaliyotiga mustahkam kirgan, biroq integratsiyalashgan platformalardan faqat 37% kompaniya foydalanmoqda
  • 55% kompaniya to‘lovlar va biznes operatsiyalarini birlashtirgan universal yechimni jozibador deb hisoblaydi
  • To‘siqlar orasida: «biznes juda kichik» degan fikr (15%), bunday vositalardan xabardorlik yo‘qligi (15%), qo‘lda olib boriladigan jarayonlardan mamnunlik (8%)

Raqamli to‘lovlar odat holatiga aylandi, biroq integratsiya orqada qolmoqda

Ipak Yuli Bank qo‘llab-quvvatlashida Pay and Get Paid 2026 hisoboti uchun o‘tkazilgan Visa so‘roviga ko‘ra, O‘zbekiston kichik va o‘rta biznesi umuman olganda raqamli to‘lovlarni joriy etishning birinchi bosqichidan o‘tgan. So‘ralgan KMB kompaniyalarining mutlaq ko‘pchiligi raqamli to‘lovlarni faol qabul qiladi va amalga oshiradi. Shu bilan birga, to‘lovlarni biznesni boshqarish bilan birlashtirgan integratsiyalashgan yechimdan faqat 37% kompaniya foydalanmoqda: ko‘pchilik hali ham moliyaviy va operatsion vazifalarni alohida hal qilmoqda.

KMBning asosiy qiyinchiliklari

Hisobot ma’lumotlariga ko‘ra, moliyaviy ma’muriyat va tarqoq vositalar biznes ishini murakkablashtirmoqda. So‘ralgan kompaniyalar soliq va tartibga solish talablariga rioya qilishni (23%), mehnat talab qiladigan ma’muriy ishlarni (17%) va moliyaviy hisob yuritishni (16%) nomoqda. Bu muammolar to‘lovlar va undan keyingi operatsion vazifalar o‘rtasidagi uzilishni aks ettiradi: ba’zi kompaniyalarga bir vaqtda bir nechta tizimdan foydalanishga to‘g‘ri keladi.

Kompleks yechimlarga talab va to‘siqlar

KMB kompaniyalarining 55% i to‘lovlar va asosiy biznes operatsiyalarini bitta xizmatda birlashtirgan universal yechimni jozibador deb hisoblaydi. Biroq amaliyot talabdan orqada qolmoqda. Integratsiyalashgan vositalardan foydalanmayotgan kompaniyalar orasidagi idrok to‘siqlari qatoriga: biznes juda kichik degan fikr (15%), bunday vositalar mavjudligidan xabardorlik yo‘qligi (15%) va qo‘lda olib boriladigan jarayonlardan mamnunlik (8%) kiradi. Hisobot mualliflari fikricha, yechimlarning tarqalishi biznes ularning foydasi, qulayligi va masshtablanuvchanligini qanchalik tushunishiga bog‘liq.

Integratsiyalashgan platformalar foydalanuvchilarining tajribasi

Integratsiyalashgan vosita yoki platformadan foydalanayotgan o‘zbekistonlik kompaniyalar orasida qoniqish darajasi 70% ni tashkil etadi, 55% esa samaradorlik o‘sishini, jumladan biznesni boshqarishga ketadigan vaqt va mehnatning qisqarishini qayd etmoqda. Bundan tashqari, to‘lovlar va boshqaruv to‘g‘risidagi to‘liqroq ma’lumotlar moliya tashkilotlariga pul oqimlari tuzilishini tushunish, risklarni baholash va vaqt o‘tishi bilan aniqroq kredit yechimlarini taklif qilishga yordam beradi.

Bozor vakillarining fikrlari

Visaning O‘zbekistondagi katta direktori Behzod Abdurahmonov raqamli tranzaksiyalar kundalik savdoning bir qismiga aylanishi bilan KMB uchun qiymat to‘lovlarning tranzaksiyadan keyin biznesga nima berishiga bog‘liq bo‘lishini qayd etdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, integratsiyalashgan platformalar emitentlarga KMB ehtiyojlari to‘g‘risida to‘liq tasavvur shakllantirish, shaxsiylashtirilgan qo‘llab-quvvatlash, hamda o‘rinli joylarda aylanma kapitalni moliyalashtirish yechimlarini taklif qilishga yordam beradi. Ipak Yuli Bank transaksiya mahsulotlari va jarayonlari departamenti boshlig‘i Nataliya Zatvornyuk tadbirkorlarning kompleks yechimlarga qiziqishi va ularning haqiqiy foydalanilishi o‘rtasidagi uzilish muammo endi faqat raqamli xizmatlarning mavjudligida emas, balki ularning kundalik ishga qanchalik yordam berishidadir, deb bildirdi.

Tadqiqot haqida

Visa Pay and Get Paid 2026 tadqiqoti KMB to‘lovlar va kundalik operatsiyalarni qanday boshqarishi hamda integratsiyalashgan yechimlarga bo‘lgan talabga bag‘ishlangan. U 2026-yil martdan aprelgacha, jumladan O‘zbekistonni ham o‘z ichiga olgan 11 bozorda biznes egalari va moliyaviy qarorlar qabul qiluvchi shaxslar bilan shaxsiy intervyu usulida o‘tkazilgan bo‘lib, O‘zbekistonda 249 ta KMB kompaniyasi so‘ralgan.