AQŞ Nigeriyaning xristian jamoalarını himoya qilişdagi taraqqiyoti yetarli emasligini ma'lum qildi

Vaşington Abujaning sa'y-harakatlarini yetarli emas deb baholaydi

Qöşma Ştatlár Nigeriya xristian jamoalariga hujumlarni töxtatiş böyiça yetarli darajada taraqqiyotga erişmaganini ma'lum qilib, hukumatni xavfsizlik operatsiyalarını tezlaştiriş va aybdorlarning javobgarlikka tortilişini ta'minlaşga çaqirdi. Bunday baho davlat kotibining Afrika masalalari böyiça örinbosarı Frenk Garsiya payşanba kuni kongressdagi tinglovdaberdi; tinglov Nigeriyadagi zöravonlikka bağ'işlangan edi, deydi Anadolu.

«Taraqqiyot bölmadi»

Garsiya Nigeriya hokimiyati Vaşingtonning xavotirlariga javoban çoralar kö'rayotganini tan oldi, ammo bu çoralar hozirça seziárlı natija bermaganini aytdi. «Taraqqiyot bölmadi», — dedi u qonun çiqaruvçilarga va qöşimça qildi: Nigeriya xavfsizlik xizmatlarining salohiyati hali ham rivojlanmoqda va yetarli darajada samarali hamda tez joylaşdırılmagan. Diplomatik aloqalarga qaramay, zöravonlik davom etayotganini isbot sifatida u iyul oyida Kaduna ştatida xristian jamoalariga qilingan hujumlar hamda avgust va sentyabr oylarida Plato ştatidagi qotilliklarni keltirdi.

Kontekst: CPC maqomi va kongress savollari

Tinglovlar Qöşma Ştatlár prezidenti Donald Tramp oktyabr oyida Nigeriyani xristian jamoalariga nisbatan diniy ta'qib va zöravonlik ayblovlari bilan «maxsus taşvişli davlatlar» (CPC) röyxatiga kiritganidan söng ötkazildi. Respublikaçi kongressmen Rayli Mur Nigeriya hukumatining qurollı guruhlarning mustahkam punktları va odam öğirlaydigan lagerlarni tuğatiş böyiça sa'y-harakatlarini, ayniqsa Benué va Plato ştatlarında, şubha ostiga qöydi. U hujumlar davom etayotgan bir paytda bu ikki ştatning Nigeriyaning yangi örmon qöriqçiligi dasturidan çiqarib taşlanganini tanqid qilib, Nigeriya prezidenti tasdiqlagan Plato ştati uçun 1000 nafar huquqni muhofaza qiluvçi hozirgaça joylaşdırılmaganini qayd etdi. Mur fikriça, Nigeriya zöravonlikka qarşı kuraşda taraqqiyot körsatmagunça, Vaşington CPC maqomini saqlab qolişi kerak.

Qöşma işçi guruh va Amerika yordami

Garsiya Vaşington Abujanınğ majburiyatlarını nazorat qiliş uçun qöşma Amerika–Nigeriya işçi guruhini tuğganini ma'lum qildi: xavfsizlik kuçlarining zaif jamoalarda kö'proq joylaşdırılişi, erta ogohlantirişlarga tezroq munosabat bildiriş, hisobdorlik mexanizmlarini kuçaytiriş va harbiy hamkorlikni kengaytiriş. Qöşma Ştatlár, şuningdek, zaif jamoalarni himoya qiliş uçun mas'ul bölgan Nigeriya politsiya bölinmalarını tayyorlayapti va jihozlayapti, gumon qilinuvçilarni aniqlaş uçun biometrik ma'lumotlar almaşinuvini kengaytirdi hamda terrorizmni moliyalaştiriş tarmoqlarını buziş çoraları böyiça Nigeriya moliya muassasalari bilan işlayapti. Nigeriyadan tinç aholini himoya qiliş, aybdorlarni sud qiliş va içki köçirilgan şaxslarning xavfsiz, ixtiyoriy qaytişiga oid ölçanadigan yaşşilanışlar kutilmoqda. Şu bilan birga, Garsiya «Nigeriya xavfsizlik arxitekturasi hali ham haddan taşqari yuklangan» deb tan oldi va Örta kamar (Middle Belt)ning ba'zi qismlariga adliya kiriş çeklanganligini qayd etdi.