Asosiy ma’lumotlar

  • Yevropa çakana savdosidagği muzlatgiç nosozliklari muzlatilgan va sovutilgan tovarlar bö‘yiça millionlab yevro zarar keltirdi
  • Professor Kevin Curran: masofadan boşqaruv kontrollerlari «taxminan 10 yil» yangilanmagan, zaifliklar yillar davomida ma’lum
  • Oxirgi oyda birinçi marta aniqlangan ekspluatatsiya kodlari soni 17 060 gha yetdi, ö‘n yil oldin oyigğa 30–40 ta bölgan

Muzlatgiçlardagi nosozliklar eskirgan masofadan boşqaruv kontrollerlari bilan böğlandi

Sönggi haftalarda bir neçta Yevropa çakana savdo tarmoqlari kiberhujumlar tufayli muzlatgiç uskunalari işdan çiqişi bilan duç keldi; muzlatilgan va sovutilgan tovarlardagi zarar millionlab yevro deb baholanmoqda. Bu haqda Euronews materialida aytilgan bölib, u yerda Olster universitetining kiberxavfsizlik professori Kevin Curran Stefan Grobe bilan suhbatda voqealarning texnik tomonini tuşuntirib berdi.

Zaiflikning sababi nimada

Curran aytişça, muammoning ildizi COVID davridagi özğarişlarda yotadi: öşa paytda texniklarga uskunalarni joyiga bormasdan xizmat körsatiş uçun sovutiş uskunalarga masofadan kiriş kerak bölgan. Bunday kirişga ruhsat beruvçi kontrollerlar köp hollarda «taxminan 10 yil» davomida yangilanmagan. Zaifliklar «allaqaçon bir neça yildan beri ma’lum» va hujumçilarga tizimga «hatto autentifikatsiyasiz» kiriş imkonini beradi. Kompaniyalarning bu muammolarga e’tiborsizligi haqida fikr bildirar ekan, u zaifliklarning yoşini hisobğa olib, «darslar özlaşdirilmagan» degan xulosagha keldi.

Oddiy hujumlar va ekspluatatsiya kodlari sonining ösişi

Curran hujumlarni «murakkab emas» deb atadi: uning sozlarigğa köra, supermarketlarda standart parollar özgğartirilmagan va VPN işlatilmagan, ya’ni kiberxavfsizlikning asosiy amaliyotlari bajarilmagan. Şu bilan birğa, u sönggi haftada kiberhujumlar sonining «misli kö‘rilmagan» va «dramatik» ösişini qayd etdi: oxirgi oyda birinçi marta aniqlangan ekspluatatsiya kodlari soni 17 060 gha yetgan, ö‘n yil oldin esa oyigğa ö‘rtaça «taxminan 30–40» ta yangi kod paydo bölgan.

Fransiyada qon banklarigğa hujum

Euronews ma’lumotlarigğa köra, kun avval, 4-noyabr kuni Fransiyadagi bir neçta qon banki ham şungğa öxşaş kiberhujumgğa uçragan, biroq muammo qon preparatlari buzilişidan oldin aniqlanib, bartaraf etilgan. Material çakana savdo va soğliqni saqlaş sohasidagği voqealar bir guruh yoki bitta zaiflik bilan böğliqligğini ma’lum qilmaydi; qaysi tarmoqlar zarar kö‘rgani ham aniqlaştirilmagan.