Asosiy ma’lumotlar
- Venesuela milliy neft zaxiralari bo‘yicha birinchi o‘rinda: 303,4 mlrd barrel, Markaziy va Janubiy Amerika zaxiralarining taxminan 86 foizi
- Saudiya Arabistoni ikkinchi o‘rinda (267,2 mlrd barrel), biroq Yaqin Sharqdagi eng yirik qazib oluvchi bo‘lib qolmoqda: sutkasiga 9,6 mln barrel
- 2025-yilda Saudiya Arabistonidagi neft burg‘i qurilmalari soni 20 yilning eng past ko‘rsatkichiga yetdi — investitsiyalar tabiiy gaz qazib olishga sur‘at bilan yo‘naltirilmoqda
Zaxiralar va qazib olish mos kelmaydi
Eni World Energy Review 2026 hisoboti va 2025-yil 31-dekabr holatiga ko‘ra tuzilgan Visual Capitalist infografikasi jahon neft zaxiralari qayerda to‘planganligi bilan uni aslida qayerda qazib olinayotgani o‘rtasidagi sezilarli farqni ko‘rsatadi. Buni Kun.uz yozadi va hisobot materiallariga tayanadi.
Venesuela zaxiralar bo‘yicha Saudiya Arabistonini ortda qoldirdi
Markaziy va Janubiy Amerika zaxiralar bo‘yicha mintaqalar orasida ikkinchi o‘rinda turadi — 354,8 mlrd barrel, ya’ni jahon zaxiralarining 19,7 foizi. Bu hajmning deyarli 86 foizi Venesuelaga to‘g‘ri keladi, uning zaxiralari 303,4 mlrd barrel deb baholanadi — bu dunyodagi eng yuqori milliy ko‘rsatkich. Odatda neft yetakchisi hisoblangan Saudiya Arabistonida esa 267,2 mlrd barrel. Biroq Venesuelada qazib olish cheklangan: konlarni o‘zlashtirishni juda og‘ir neft qazib olish zarurati, iqtisodiy muammolar va yetarli darajada rivojlanmagan infratuzilma murakkablashtiradi.
Yaqin Sharq: zaxiralarning yarmi, qazib olishda ikkinchi o‘rin
Yaqin Sharq zaxiralar bo‘yicha birinchi raqamli mintaqa bo‘lib qolmoqda — jahon hajmlarining deyarli yarmi shu yerda to‘plangan. Eng yiriklari: Saudiya Arabistoni (267,2 mlrd barrel), Eron (208,6 mlrd), Iroq (145 mlrd) va BAA (113 mlrd). Shu bilan birga, qazib olish hajmi bo‘yicha mintaqa faqat ikkinchi o‘rinda: 2025-yilda bu yerda kuniga taxminan 31 mln barrel qazib olindi. Mintaqada qazib olish yetakchisi — kuniga 9,6 mln barrel bilan Saudiya Arabistoni.
Shimoliy Amerika barchadan ko‘p qazib oladi
Shimoliy Amerika zaxiralar bo‘yicha uchinchi o‘rinda — 246 mlrd barrel, ya’ni jahon zaxiralarining 13,6 foizi, — biroq hisobot ma’lumotlariga ko‘ra, aynan u qazib olishda yetakchi. Saudiya dinamikasi ham diqqatga sazovor: 2025-yilda mamlakatda ishlayotgan neft burg‘i qurilmalari soni oxirgi 20 yilning eng past ko‘rsatkichiga tushdi, chunki energetika investitsiyalari tobora tabiiy gaz qazib olishga yo‘naltirilmoqda. Shu tariqa, 2025-yil yakunlari bo‘yicha manzara odatiy tasavvurdan farq qiladi: eng katta zaxiralar — Venesuelada, eng ko‘p qazib olish — Shimoliy Amerikada, Saudiya Arabistoni esa faqat o‘z mintaqasida yetakchi.

