Asosiy ma’lumotlar

  • Bir martalik 1 mln so‘m yordam puli — 1 mln 17 mingdan ortiq oilaga, to‘lovlar 30-noyabrgacha Xalq banki va Aloqabank orqali amalga oshiriladi
  • Gazlashtirilmagan hududlarda elektr energiyasi bazaviy me’yori 200 dan 350 kVt·soatgacha oshadi; kompensatsiyalar 2028-yil apreligacha, ko‘mir uchun yordam 2029-yil 1-yanvarigacha uzaytiriladi
  • 2026-yil 1-noyabrdan isitish va issiq suv tariflarini o‘rtacha 30% ga indeksatsiya qilish rejalashtirilmoqda

Isitish mavsumiga bir martalik yordam puli

O‘zbekiston prezidenti huzuridagi Milliy ijtimoiy muhofaza agentligi 2026/2027-yilgi isitish mavsumida qo‘shimcha ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash choralari to‘g‘risidagi prezident farmoni loyihasini muhokama uchun e’lon qildi. Loyihaga ko‘ra, 2026-yilning noyabrida ehtiyojmand oilalarga 1 mln so‘m miqdorida bir martalik moddiy yordam to‘lanadi. Hokimiyatning tushuntirish materiallariga ko‘ra, yordam 1 mln 17 mingdan ortiq oilaga ko‘rsatilishi rejalashtirilgan, 2026-yilda qo‘shimcha qo‘llab-quvvatlash choralari uchun 1,9 trln so‘m ajratilishi nazarda tutilgan. To‘lovlar 2026-yil 30-noyabrgacha Xalq banki va Aloqabank orqali oluvchilarning ijtimoiy yoki bank kartalariga o‘tkazilishi kerak.

Kim yordam oladi

Oluvchilar sifatida Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalar; reyestrga kiritilmagan, ammo «mahalla yettiligi» xulosasi va davlat organlari axborot tizimlari ma’lumotlariga ko‘ra ehtiyojmandlik mezonlariga mos keladigan oilalar, shuningdek, chetdan g‘amxo‘rlikka muhtoj yolg‘iz yashovchi keksalar va nogironligi bor odamlar hamda yetim va ota-onasining qaramog‘idan mahrum bo‘lgan bolalari bo‘lgan oilalar taklif qilinmoqda. Ijtimoiy reyestrdan tashqaridagi oilalar uchun asosiy shart — o‘rtacha boshiga to‘g‘ri keladigan daromad minimal iste’mol xarajatlari ikki barobaridan yuqori bo‘lmasligi, ya’ni 1,43 mln so‘m. Markazlashtirilgan isitishga ega ko‘p qavatli uylarda yashovchilar uchun Qoraqalpog‘iston va viloyatlarda xuddi shu chegara amal qiladi, Toshkentda esa — 2,145 mln so‘m (MIX uch barobar). Tushuntirish materiallari ma’lumotlariga ko‘ra, Toshkent uchun yuqoriroq chegara daromadlar va markazlashtirilgan isitish xarajatlaridagi farqlarni hisobga olib taklif qilinmoqda. Dastlabki hisob-kitoblarga ko‘ra, yordam markazlashtirilgan isitishli ko‘p qavatli uylardagi har to‘rtinchi oilani qamrab olishi rejalashtirilgan. Loyiha, shuningdek, tuman va shaharlardagi barqaror ish o‘rinlari yaratish shtablari qarori bilan daromadi chegara qiymatlaridan yuqori bo‘lgan ayrim ehtiyojmand oilalarni ham kiritish imkonini beradi.

Ruyxatlarni shakllantirish

Qo‘shimcha oluvchilar ro‘yxatlarini «mahalla yettiligi» davlat organlari axborot tizimlaridagi ma’lumotlar asosida shakllantirishi kerak. Ustuvorlik boqiqdan mahrum qolgan oilalarga, I va II guruh nogironligi bo‘lgan shaxslari bo‘lgan, nogiron bolalarni tarbiyalaydigan oilalarga, shuningdek, uzoq davolashga yoki chetdan g‘amxo‘rlikka muhtoj odamlari bor oilalarga berilishi taklif qilinmoqda. Shuningdek, a’zolari mehnat migratsiyasida bo‘lgan oilalar, birga yashovchi uch va undan ortiq oilasi bor uy xo‘jaliklari hamda gaz va markaziy isitishsiz ko‘p qavatli uylar aholisi hisobga olinadi. Daromad me’yori bo‘yicha tanlangan qo‘shimcha ro‘yxatlardagi oilalar soni tegishli tuman yoki shahar Ijtimoiy reyestridagi oilalar sonining 50% dan oshmasligi kerak. Ro‘yxatlar 1-noyabrgacha shakllantirilishi lozim.

Elektr, gaz va ko‘mir uchun kompensatsiyalar

Loyiha elektr va tabiiy gaz uchun kompensatsiya oluvchilar doirasini kengaytirishni nazarda tutadi: Ijtimoiy reyestrdan tashqaridagi oilalar uchun o‘rtacha boshiga to‘g‘ri keladigan daromad bo‘yicha chegara 1,5 dan 2 barobar minimal iste’mol xarajatlarigacha (1,43 mln so‘mgacha) oshiriladi, bu hokimiyat hisob-kitoblariga ko‘ra qo‘shimcha 166 ming oilani qamrab oladi. Bazaviy iste’mol me’yori doirasidagi va undan ortiq tariflar o‘rtasidagi farqni kompensatsiya qilishning amaldagi mexanizmi 2027-yil 1-apreldan 2028-yil 1-aprelgacha uzaytirilishi taklif qilinmoqda — tushuntirish materiallari ma’lumotlariga ko‘ra, bu 470 ming oila uchun kompensatsiyalarni yana bir yil saqlab qoladi va qo‘shimcha 150 mlrd so‘m talab qiladi. Ko‘mir uchun yordam olish bo‘yicha daromad chegarasi MIX bir barobaridan ikki barobarigacha oshiriladi, bunday qo‘llab-quvvatlash muddati 2029-yil 1-yanvarigacha uzaytiriladi. Bundan tashqari, gazlashtirilmagan hududlar va gaz yetkazib berishda qiyinchiliklari bo‘lgan tumanlar aholisi uchun isitish mavsumida elektr energiyasi bazaviy iste’mol me’yori oyiga 200 dan 350 kVt·soatgacha oshiriladi. Loyihada, shuningdek, suyultirilgan gaz uchun kompensatsiya — kilogrammi uchun 3000 so‘m, ammo oyiga 20 kg dan ko‘p bo‘lmagan miqdorda taklif qilinadi, suyultirilgan gaz narxi esa kilogrammi uchun 5000 so‘m deb belgilanishi taklif etiladi.

Isitish va issiq suv bo‘yicha yangi tariflar

Hukumat qarori loyihasiga ko‘ra, 2026-yil 1-noyabrdan markazlashtirilgan isitish va issiq suv bo‘yicha yangi tariflar joriy etilishi rejalashtirilmoqda: issiqlik energiyasi va issiq suv tariflarini o‘rtacha 30% ga indeksatsiya qilish taklif qilinadi. Toshkentda isitish tarifini 1 m² uchun sutkasiga 314 so‘m tashkil etadi. Issiq suv tariflari birinchi marta butun respublika bo‘ylab hukumat qarori bilan tasdiqlanadi. Tariflarni 2030-yilgacha bosqichma-bosqich o‘z xarajatlari darajasiga yetkazish nazarda tutilgan. Shu bilan birga, xarajatlarni kamaytirish va xizmatlar sifatini oshirish bo‘yicha choralari belgilangan: bir oy ichida issiqlik energiyasi o‘z xarajatlarini 15% ga kamaytirish dasturi ishlab chiqiladi, korxonalar esa 2026-yil oxirigacha «Billing» dasturi bilan qamrab olinadi. Loyihalar 28-oktabrgacha jamoatchilik muhokamasida.